เจาะลึกอาการตาแฉะเรื้อรังที่ปล่อยไว้ไม่ได้ กับเรื่องการติดเชื้อแบคทีเรียในถุงน้ำตา

ช่วงนี้มีคนไข้หลายคนเดินเข้ามาปรึกษาด้วยอาการหัวตาบวมแดง เจ็บแปล๊บๆ แถมยังมีขี้ตาแฉะตลอดเวลา พอบีบเบาๆ ที่หัวตาก็มีหนองไหลออกมา ซึ่งพอตรวจดูดีๆ แล้วมักจะเจอต้นตอมาจากปัญหาคลาสสิกที่หลายคนคาดไม่ถึง นั่นคือภาวะการติดเชื้อแบคทีเรียในถุงน้ำตานั่นเองครับ

ทำไมอยู่ดีๆ ถึงเกิดการติดเชื้อขึ้นมาได้?

ตามปกติแล้ว ตาของเราจะผลิตน้ำตาออกมาหล่อเลี้ยงตลอดเวลา แล้วน้ำตาส่วนเกินก็จะไหลลงสู่ท่อระบายน้ำตาที่หัวตาเพื่อระบายลงสู่โพรงจมูก แต่ถ้าวันดีคืนดีท่อระบายน้ำตานี้เกิดการอุดตันขึ้นมา น้ำตาก็จะถูกขังนิ่งกลายเป็นแหล่งเพาะเชื้อชั้นดีให้เจ้าแบคทีเรียตัวร้ายเข้ามาอยู่อาศัยและก่อกวน จนทำให้ถุงน้ำตาอักเสบ บวมแดง และติดเชื้อในที่สุดครับ

สัญญาณเตือนแบบไหนที่บอกว่าถุงน้ำตากำลังอักเสบติดเชื้อ?

อาการเริ่มต้นมักจะมาแบบเงียบๆ แต่ถ้าสังเกตตัวเองดีๆ จะพอจับพิรุธได้จากอาการเหล่านี้ครับ

• หัวตาบวมแดงและเจ็บ: เริ่มรู้สึกตึงๆ บริเวณหัวตา ใกล้สันจมูก พอกดเบาๆ จะเจ็บจี๊ด
• มีน้ำตาเอ่อตลอดเวลา: แม้ไม่ได้ร้องไห้ ตาแฉะตลอดเวลาเพราะระบายน้ำตาไม่ได้
• มีหนองหรือเมือกขุ่น: เวลาตื่นนอนตอนเช้าจะมีขี้ตาเหนียวข้น หรือพอบีบที่หัวตาจะมีหนองไหลย้อนออกมาทางรูเปิดที่เปลือกตา
• ตาพร่ามัวเล็กน้อย: เกิดจากมีหนองหรือเมือกมาบังกระจกตา

เมื่อไหร่ที่ต้องรีบมาหาหมอทันที?

หากปล่อยทิ้งไว้ไม่ยอมรักษา แบคทีเรียอาจลุกลามกลายเป็นฝีหนองขนาดใหญ่ หรือกระจายเข้าสู่เนื้อเยื่อรอบดวงตาและกระแสเลือดได้ ดังนั้นควรมาพบแพทย์โดยด่วนหากมีอาการเหล่านี้ครับ

• มีไข้สูงหนาวสั่นร่วมด้วย
• อาการบวมแดงลามไปทั่วใบหน้า หน้าบวม ตาบวมจนลืมตาไม่ขึ้น
• ปวดรุนแรงจนนอนไม่หลับ
• การมองเห็นแย่ลงอย่างเห็นได้ชัด

วิธีรักษาเมื่อมาถึงมือแพทย์

การรักษาการติดเชื้อแบคทีเรียในถุงน้ำตาจะแบ่งตามความรุนแรงของโรค โดยแพทย์จะประเมินจากการติดเชื้อว่าเป็นแบบเฉียบพลันหรือเรื้อรัง

การใช้ยาปฏิชีวนะเพื่อฆ่าเชื้อ

ในระยะแรกที่เริ่มบวมแดง แพทย์จะให้ยาปฏิชีวนะชนิดหยอดหรือป้ายตา รวมถึงยาปฏิชีวนะชนิดกินเพื่อควบคุมการติดเชื้อแบคทีเรียไม่ให้ลุกลาม พร้อมกับสอนวิธีประคบอุ่นเพื่อช่วยระบายหนองเบื้องต้น

หากถุงน้ำตามีการอักเสบกลายเป็นหนองคั่งขนาดใหญ่ แพทย์อาจต้องพิจารณาเจาะระบายหนองออกเพื่อลดแรงดันและความเจ็บปวด ก่อนจะให้ยาฆ่าเชื้อต่อจนหายสนิท

การผ่าตัดแก้ไขท่อทางเดินน้ำตาอุดตันต้นเหตุที่แท้จริง

เมื่ออาการอักเสบเฉียบพลันหายดีแล้ว แพทย์มักจะแนะนำให้ทำการรักษาที่ต้นเหตุ นั่นคือการผ่าตัดเปิดทางระบายน้ำตาใหม่ เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดการติดเชื้อซ้ำซาก เพราะหากปล่อยให้ท่อตันอยู่แบบเดิม โอกาสที่แบคทีเรียจะกลับมาบุกรุกซ้ำก็มีสูงมากครับ

ดูแลตัวเองอย่างไรไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำ

สำหรับคนที่มีอาการตาแฉะเรื้อรัง ควรมาตรวจเช็กสภาพท่อระบายน้ำตาก่อนที่จะเกิดการอักเสบติดเชื้อรุนแรง หลีกเลี่ยงการขยี้ตาแรงๆ รักษาความสะอาดรอบดวงตาอยู่เสมอ และหากเริ่มรู้สึกเจ็บแปล๊บที่หัวตาก็ไม่ควรปล่อยทิ้งไว้ รีบมาให้แพทย์ตรวจดูอาการตั้งแต่เนิ่นๆ จะปลอดภัยที่สุดครับ