เจาะลึกเรื่องแผลที่อวัยวะเพศ และวิธีสังเกตอาการแบบหมอวิเคราะห์

แผลที่อวัยวะเพศและการวินิจฉัยแยกโรคทางคลินิก ต้องเริ่มดูตรงไหนบ้าง

เวลาที่คนไข้เดินเข้ามาปรึกษาหมอด้วยเรื่องแผลที่อวัยวะเพศ หลายคนมักมีความกังวลใจและไม่กล้าเล่ารายละเอียดอย่างเปิดเผย แต่หมออยากบอกว่าการรู้เท่าทันอาการของตัวเองเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีที่สุดในการรักษาครับ การจะบอกว่าแผลที่เห็นคือโรคอะไร ไม่ใช่เรื่องของการเดา แต่เป็นการดูร่องรอย ลักษณะแผล ระยะเวลาที่เริ่มเป็น และอาการร่วมอื่นๆ เพื่อแยกแยะว่าเป็นแผลจากโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ หรือเป็นแผลจากสาเหตุอื่นที่ไม่เกี่ยวกับการติดเชื้อ

แผลที่ไม่มีอาการเจ็บ สัญญาณเตือนที่น่ากลัวกว่าที่คิด

หลายคนมักชะล่าใจเมื่อเห็นแผลแล้วไม่รู้สึกเจ็บ จึงคิดว่าคงไม่ใช่เรื่องใหญ่ แต่ในทางการแพทย์ แผลที่อวัยวะเพศที่ไม่มีอาการเจ็บ มักเป็นสัญญาณของโรคซิฟิลิสระยะที่หนึ่ง ซึ่งแผลจะมีลักษณะขอบเรียบ แข็ง และสะอาด หากปล่อยทิ้งไว้เชื้อจะลามเข้าสู่กระแสเลือดและส่งผลต่อระบบต่างๆ ในร่างกายได้ ดังนั้นถ้าพบแผลแม้จะไม่เจ็บก็ห้ามละเลยเด็ดขาด

แผลที่เจ็บและมีตุ่มน้ำใส เกิดจากอะไรได้บ้าง

ถ้าแผลมีความเจ็บปวดมาก ร่วมกับการมีตุ่มน้ำใสเล็กๆ ขึ้นรวมกันเป็นกลุ่ม มักจะทำให้นึกถึงโรคเริมที่อวัยวะเพศ ซึ่งเกิดจากไวรัสกลุ่ม HSV โรคนี้มักจะมีอาการคันหรือแสบร้อนนำมาก่อนที่จะเห็นตุ่มน้ำ และเมื่อตุ่มแตกออกจะกลายเป็นแผลตื้นๆ ที่สร้างความทรมานให้คนไข้เวลาปัสสาวะหรือสัมผัสโดน

แผลนุ่มและมีหนองร่วมด้วย ต้องระวังโรคฝีอ่อน

หากแผลที่พบมีลักษณะนุ่ม ขอบไม่เรียบ หรือดูสกปรก มีหนองไหลออกมา และที่สำคัญคือเจ็บมาก แผลประเภทนี้อาจเกิดจากเชื้อแบคทีเรียที่ทำให้เกิดโรคแผลริมอ่อน ซึ่งมักจะพบร่วมกับอาการต่อมน้ำเหลืองที่ขาหนีบโตจนบวมและอักเสบ ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการดูแลจากแพทย์เพื่อใช้ยาปฏิชีวนะให้ตรงกับเชื้อ

ไม่ใช่ทุกแผลที่เป็นจะเป็นโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์เสมอไป

บางครั้งคนไข้เข้าใจผิดว่าแผลทุกชนิดต้องเป็นโรคติดต่อเสมอ แต่ในความเป็นจริงยังมีสาเหตุอื่นที่ทำให้เกิดแผลได้ เช่น การแพ้สารเคมีในสบู่หรือน้ำยาทำความสะอาดเฉพาะจุด หรือแผลที่เกิดจากโรคผิวหนังอักเสบเรื้อรัง ซึ่งลักษณะแผลจะแตกต่างจากการติดเชื้ออย่างชัดเจน หมอจึงต้องมีการซักประวัติพฤติกรรมความเสี่ยงร่วมกับการตรวจร่างกายอย่างละเอียด เพื่อแยกแยะสาเหตุที่แท้จริงออกไป

เมื่อไหร่ที่ต้องมาพบหมอเพื่อตรวจแผลทันที

การวินิจฉัยแผลที่อวัยวะเพศและการวินิจฉัยแยกโรคทางคลินิกจำเป็นต้องอาศัยผู้เชี่ยวชาญ คุณควรมาพบแพทย์ทันทีหากพบอาการดังต่อไปนี้:

• แผลมีขนาดใหญ่ขึ้นหรือลุกลามอย่างรวดเร็ว
• มีไข้ร่วมกับอาการหนาวสั่น หรือมีต่อมน้ำเหลืองที่ขาหนีบโตผิดปกติ
• แผลมีหนองไหลออกมาหรือมีกลิ่นเหม็น
• มีอาการแสบขัดเวลาปัสสาวะอย่างรุนแรง

หมอย้ำเสมอว่าการตรวจและรักษาแต่เนิ่นๆ ช่วยลดภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงได้ และที่สำคัญคือต้องพาคู่ขามาตรวจพร้อมกันเพื่อป้องกันการส่งต่อเชื้อไปมาซึ่งเป็นวงจรที่ตัดไม่ขาดครับ