เข้าใจเรื่องเนื้องอกในมดลูกที่มีผลต่อระดับฮอร์โมนตั้งครรภ์ และสิ่งที่แม่ท้องควรรู้

เวลาที่ตรวจเจอเนื้องอกในมดลูกพร้อมๆ กับข่าวดีว่ากำลังตั้งครรภ์ มักจะเป็นช่วงเวลาที่ว่าที่แม่หลายคนเกิดความกังวลใจและมีคำถามมากมายในหัว ว่าเจ้าก้อนเนื้อนี้จะส่งผลอะไรกับลูกน้อยในท้องไหม หรือมันจะไปรบกวนฮอร์โมนการตั้งครรภ์หรือเปล่า ในฐานะหมอที่นั่งตรวจคนไข้และเจอเคสแบบนี้อยู่เรื่อยๆ อยากชวนมานั่งคุยทำความเข้าใจเรื่องนี้กันแบบสบายๆ เพื่อคลายความกังวลและเตรียมตัวรับมือได้อย่างถูกต้อง

เนื้องอกในมดลูกคืออะไร และทำไมถึงเข้ามาเกี่ยวข้องกับฮอร์โมนตั้งครรภ์

เนื้องอกในมดลูกเป็นก้อนเนื้อที่โตขึ้นมาจากกล้ามเนื้อมดลูกเอง ซึ่งส่วนใหญ่เป็นชนิดที่ไม่ใช่มะเร็ง เมื่อเกิดการตั้งครรภ์ ร่างกายของผู้หญิงเราจะมีการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนเพศครั้งใหญ่ โดยเฉพาะฮอร์โมนเอสโตรเจนและโปรเจสเตอโรน ซึ่งฮอร์โมนเหล่านี้แหละที่เป็นตัวกระตุ้นหลักทำให้เนื้องอกในมดลูกที่มีผลต่อระดับฮอร์โมนตั้งครรภ์และขนาดของก้อนเนื้อมีการเปลี่ยนแปลงในช่วงที่เราท้อง

ก้อนเนื้องอกจะโตขึ้นเรื่อยๆ หรือเปล่าในช่วงที่เรากำลังท้อง

คุณแม่หลายคนมักตกใจว่าทำไมช่วงแรกของการตั้งครรภ์ เนื้องอกดูเหมือนจะมีขนาดใหญ่ขึ้น นั่นเป็นเพราะเลือดที่มาหล่อเลี้ยงมดลูกเพิ่มขึ้น และระดับฮอร์โมนที่พุ่งสูงขึ้นในช่วงไตรมาสแรกและไตรมาสที่สอง แต่หมออยากให้สบายใจว่า เนื้องอกส่วนใหญ่ไม่ได้โตขึ้นตลอดเวลา บางก้อนก็โตขึ้นนิดหน่อยตามขนาดของมดลูกที่ขยายตัว และหลังคลอดเมื่อฮอร์โมนกลับมาเป็นปกติ ก้อนเนื้อเหล่านี้มักจะมีขนาดฝ่อและเล็กลงได้เอง

สัญญาณเตือนแบบไหนที่ต้องระวัง เมื่อเนื้องอกรบกวนการตั้งครรภ์

แม้ว่าคุณแม่หลายคนจะตั้งครรภ์จนคลอดได้อย่างปลอดภัยแม้มีเนื้องอก แต่บางครั้งตำแหน่งของก้อนเนื้อก็อาจส่งผลกระทบต่อการตั้งครรภ์ได้ อาการที่หมอมักจะคอยย้ำให้คนไข้สังเกตตัวเองอยู่เสมอ ได้แก่

• อาการปวดท้องน้อยเฉียบพลัน: เกิดจากเนื้องอกบางส่วนขาดเลือดไปเลี้ยง เนื่องจากมดลูกขยายตัวอย่างรวดเร็ว
• เลือดออกทางช่องคลอด: แม้จะเป็นปริมาณน้อย แต่ควรให้หมอตรวจเช็กเพื่อความปลอดภัย
• การคลอดก่อนกำหนด: ก้อนเนื้อใหญ่อาจไปเบียดพื้นที่ในโพรงมดลูก ทำให้ลูกกลับหัวลำบากหรือกระตุ้นให้มดลูกบีบตัวก่อนกำหนด

การดูแลตัวเองและการตรวจติดตามอาการระหว่างตั้งครรภ์

เมื่อรู้ว่ามีเนื้องอกในมดลูกร่วมกับการตั้งครรภ์ สิ่งสำคัญที่สุดคือการมาฝากครรภ์ตามนัดอย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้หมอได้อัลตราซาวด์ติดตามทั้งการเจริญเติบโตของลูกน้อย และขนาดตำแหน่งของเนื้องอกไปพร้อมๆ กัน การพักผ่อนให้เพียงพอ หลีกเลี่ยงการยกของหนัก และการสังเกตอาการผิดปกติของร่างกาย จะช่วยให้คุณแม่ผ่านช่วงเวลาตั้งครรภ์นี้ไปได้อย่างราบรื่นและมีความสุข