โรคมะเร็งกระเพาะอาหาร: เช็กอาการเตือนและวิธีดูแลตัวเองให้ห่างไกล

เตือนภัยเงียบ: ทำไมอาการปวดท้องธรรมดาถึงอาจอันตรายกว่าที่คิด

เวลาที่คนไข้มาหาหมอด้วยอาการจุกแน่นท้องหรือแสบกลางอก หลายคนมักคิดว่าเป็นโรคกระเพาะอาหารอักเสบธรรมดาจากการกินข้าวไม่ตรงเวลา หรือความเครียดจากการทำงาน แต่ในฐานะหมอ มีบางเคสที่อาการเหล่านี้ซ่อนโรคที่น่ากลัวกว่านั้น นั่นคือโรคมะเร็งกระเพาะอาหาร ซึ่งมักจะมาเงียบๆ และแสดงอาการคล้ายโรคกระเพาะทั่วไปจนทำให้หลายคนชะล่าใจ

โรคมะเร็งกระเพาะอาหาร เกิดขึ้นจากอะไรและใครคือกลุ่มเสี่ยง?

เซลล์เยื่อบุกระเพาะอาหารที่ปกติเกิดการกลายพันธุ์และแบ่งตัวผิดปกติจนกลายเป็นก้อนเนื้อร้าย โดยปัจจัยกระตุ้นหลักไม่ได้มาจากความเครียดอย่างเดียว แต่เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมในชีวิตประจำวันและสิ่งรอบตัว ดังนี้ครับ

• การติดเชื้อแบคทีเรีย Helicobacter pylori ในกระเพาะอาหาร ซึ่งเป็นตัวการสำคัญที่ทำให้เกิดการอักเสบเรื้อรัง
• พฤติกรรมการกินอาหารหมักดอง อาหารปิ้งย่าง อาหารที่มีเกลือโซเดียมสูง และเนื้อสัตว์แปรรูปเป็นประจำ
• การสูบบุหรี่และการดื่มแอลกอฮอล์ปริมาณมาก
• อายุที่เพิ่มขึ้น โดยมักพบในผู้ที่มีอายุ 50 ปีขึ้นไป
• พันธุกรรมและประวัติคนในครอบครัวเคยเป็นโรคนี้

อาการแบบไหนที่เตือนว่าคุณควรระวังโรคมะเร็งกระเพาะอาหาร

ในช่วงแรกเริ่ม โรคมะเร็งกระเพาะอาหารแทบไม่มีอาการแสดงออกเลย หรือมีแค่อาการท้องอืดท้องเฟ้อเล็กน้อย แต่ถ้าร่างกายเริ่มส่งสัญญาณเหล่านี้ ออกมา หมอแนะนำว่าไม่ควรปล่อยไว้เด็ดขาด

• จุกแน่นท้องและแสบกลางอกเรื้อรัง รักษาด้วยยาก็ไม่ค่อยดีขึ้น
• กินอาหารได้น้อยลง รู้สึกอิ่มเร็วผิดปกติทั้งที่เพิ่งกินไปนิดเดียว
• คลื่นไส้ อาเจียนบ่อย โดยเฉพาะอาเจียนออกมามีเลือดปน
• น้ำหนักลดลงฮวบฮาบแบบไม่ทราบสาเหตุ
• อุจจาระมีสีดำเข้มคล้ายยางมะตอย ซึ่งแสดงว่ามีเลือดออกในทางเดินอาหาร
• อ่อนเพลีย ไม่มีแรง จากภาวะโลหิตจาง

แพทย์ตรวจวินิจฉัยโรคมะเร็งกระเพาะอาหารอย่างไรบ้าง

เมื่อคนไข้มาด้วยอาการน่าสงสัย หมอจะพิจารณาตรวจวินิจฉัยด้วยวิธีที่แม่นยำ เพื่อดูความผิดปกติภายในกระเพาะอาหารได้อย่างชัดเจน

• การส่องกล้องตรวจกระเพาะอาหาร (Gastroscopy): เป็นวิธีที่ดีที่สุด หมอจะใช้กล้องขนาดเล็กสอดผ่านปากลงไปดูเยื่อบุกกระเพาะอาหารโดยตรง หากเจอแผลหรือก้อนเนื้อ สามารถตัดชิ้นเนื้อเล็กๆ ไปตรวจทางพยาธิวิทยาเพื่อยืนยันว่าเป็นมะเร็งหรือไม่ทันที
• การเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT Scan): ใช้เพื่อดูว่าก้อนเนื้อกระจายตัวไปลึกแค่ไหน หรือลุกลามไปยังอวัยวะข้างเคียงแล้วหรือยัง

วิธีรักษาเมื่อเจอเจ้าก้อนเนื้อร้าย

การรักษาจะขึ้นอยู่กับระยะของโรคที่ตรวจพบ หากเจอตั้งแต่ระยะแรกๆ โอกาสรักษาหายขาดจะมีสูงมากครับ

• การผ่าตัด: หากก้อนเนื้อยังไม่ลุกลาม หมอจะผ่าตัดกระเพาะอาหารส่วนที่เป็นมะเร็งออก หรืออาจต้องตัดออกทั้งหมดขึ้นอยู่กับตำแหน่งและความรุนแรง
• เคมีบำบัดและการฉายแสง: ใช้ร่วมกับการผ่าตัดเพื่อทำลายเซลล์มะเร็งที่เหลืออยู่ หรือใช้ควบคุมโรคในกรณีที่ผ่าตัดไม่ได้

ปรับพฤติกรรมวันนี้ เพื่อลดความเสี่ยงในวันหน้า

แม้เราจะไม่สามารถควบคุมพันธุกรรมได้ แต่เราสามารถลดความเสี่ยงของโรคมะเร็งกระเพาะอาหารได้ด้วยการเลือกกินอาหาร เน้นผักผลไม้สด หลีกเลี่ยงอาหารเค็มจัด หมักดอง หรือปิ้งย่างจนไหม้เกรียม เลิกสูบบุหรี่ และที่สำคัญที่สุด หากมีอาการปวดท้องเรื้อรัง รักษาแล้วไม่หายสักที อย่าเพิ่งซื้อยากินเองนานๆ ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจส่องกล้องให้แน่ใจ ป้องกันไว้ดีกว่าแก้เสมอครับ