เวลาเห็นลูกน้อยผิวแดงเป็นผื่นขึ้นมาทีไร หัวอกคนเป็นพ่อเป็นแม่คงรู้สึกไม่สบายใจทุกที ยิ่งเวลาลูกเกาหรือร้องงอแงเพราะความคัน ยิ่งทำให้เราอยากรีบหาทางช่วยบรรเทาอาการให้เร็วที่สุด หนึ่งในคำถามที่หมอมักจะได้ยินบ่อยเวลาตรวจผิวเด็กๆ คือ เราควรใช้สบู่หรือผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดแบบไหนดี ถึงจะไม่ทำให้ผิวลูกแห้งหรือระคายเคืองไปกว่าเดิม เพราะผิวเด็กทารกนั้นบอบบางกว่าผู้ใหญ่หลายเท่าตัว เกราะคุ้มครองผิวตามธรรมชาติยังพัฒนาไม่เต็มที่ พอเจอสารเคมี น้ำหอม หรือแม้แต่การอาบน้ำอุ่นจัดเกินไป ก็ทำให้ผิวสูญเสียความชุ่มชื้นและเกิดผื่นแพ้ได้ง่ายแล้ว
ผิวลูกที่เป็นผื่นต้องการการดูแลแบบไหนเป็นพิเศษ?
ก่อนจะเลือกซื้อขวดทำความสะอาดขวดใหม่ เรามาทำความเข้าใจธรรมชาติผิวของลูกกันก่อนครับ ผิวของทารกโดยเฉพาะกลุ่มที่เป็นผื่นแพ้ง่าย ผื่นผิวหนังอักเสบ หรือผื่นผ้าอ้อม จะมีเกราะป้องกันผิวที่อ่อนแอมาก น้ำในผิวระเหยออกง่ายและสิ่งระคายเคืองซึมเข้าสู่ผิวได้ง่ายเช่นกัน เป้าหมายหลักของเราจึงไม่ใช่แค่การชำระล้างสิ่งสกปรก แต่เป็นการรักษาความชุ่มชื้นตามธรรมชาติของผิวเอาไว้ให้ได้มากที่สุด ดังนั้น ผลิตภัณฑ์ที่เคยใช้แล้วหอมฟุ้ง มีฟองหนานุ่ม หรือล้างแล้วผิวเอี๊ยดสะอาดหมดจด อาจไม่ใช่คำตอบที่ดีสำหรับผิวลูกในตอนนี้ครับ
เช็กลิสต์สำคัญในการเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดผิวให้ลูกน้อย
เวลาเดินไปเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดในร้านค้า สิ่งที่หมออยากให้คุณพ่อคุณแม่พลิกดูด้านหลังขวดและตรวจสอบให้แน่ใจ มีรายละเอียดดังนี้ครับ
- สูตรอ่อนโยนพิเศษสำหรับผิวแพ้ง่าย: ควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่ระบุชัดเจนว่าเหมาะสำหรับเด็กทารกแรกเกิด หรือผ่านการทดสอบการระคายเคืองจากแพทย์ผิวหนังมาแล้ว
- ปราศจากน้ำหอมและแอลกอฮอล์: น้ำหอมคือตัวการอันดับต้นๆ ที่กระตุ้นให้ผิวเด็กเกิดอาการแพ้และคันมากขึ้น แม้แต่กลิ่นหอมอ่อนๆ ก็ควรหลีกเลี่ยงในช่วงที่ลูกกำลังมีผื่น
- ไม่มีสารทำความสะอาดที่รุนแรง: หลีกเลี่ยงกลุ่มสารชะล้างที่ทำให้เกิดฟองมากๆ เพราะจะดึงความมันธรรมชาติออกจากผิวเด็กจนหมด ทำให้ผิวแห้งตึงและผื่นกำเริบหนักกว่าเดิม
- ค่า pH ที่เป็นกรดอ่อนๆ: ผิวสุขภาพดีจะมีค่าความเป็นกรดอ่อนๆ ตามธรรมชาติ ผลิตภัณฑ์ที่ดีควรมีความเป็นกรดด่างที่ใกล้เคียงกับผิว เพื่อช่วยรักษาสสมดุลของเกราะป้องกันผิว
รูปแบบไหนดีที่สุดระหว่างเจลอาบน้ำ สบู่ก้อน หรือโลชั่นอาบน้ำ?
คุณพ่อคุณแม่หลายคนมักสับสนว่าควรเลือกเนื้อสัมผัสแบบไหนดี หมอขอแบ่งปันคำแนะนำเพื่อให้เลือกได้ง่ายขึ้นครับ สำหรับเด็กที่เป็นผื่น ผลิตภัณฑ์ประเภทเจลอาบน้ำหรือโลชั่นอาบน้ำเนื้อครีม (Cream wash) มักจะได้เปรียบกว่าสบู่ก้อนทั่วไป เพราะมักจะมีความเป็นกรดอ่อนๆ ที่ใกล้เคียงกับผิวมากกว่า และมักมีการผสมมอยส์เจอร์ไรเซอร์ช่วยเติมความชุ่มชื้นขณะอาบน้ำ ทำให้เวลาล้างออกผิวไม่แห้งตึง ส่วนสบู่ก้อนบางชนิดมีความเป็นด่างสูง ซึ่งจะไปทำลายเกราะคุ้มครองผิวตามธรรมชาติ ทำให้ผิวแห้งและคันยิ่งขึ้นไปอีก ยกเว้นแต่ว่าเป็นสบู่ก้อนสูตรทางการแพทย์ที่ออกแบบมาสำหรับผิวแพ้ง่ายโดยเฉพาะจริงๆ
เทคนิคอาบน้ำให้ลูกรักเพื่อช่วยลดอาการผื่นกำเริบ
นอกจากการเลือกผลิตภัณฑ์ที่ดีแล้ว วิธีการอาบน้ำก็สำคัญไม่แพ้กันเลยครับ ต่อให้ใช้ผลิตภัณฑ์ราคาแพงแค่ไหน แต่ถ้าอาบผิดวิธี ผื่นก็อาจจะไม่หายได้เหมือนกัน
- ใช้น้ำอุ่นอุณหภูมิห้องหรืออุ่นน้อยมาก: ห้ามใช้น้ำร้อนจัดอาบให้ลูกเด็ดขาด เพราะความร้อนจะชะล้างไขมันที่เคลือบผิวออกไปจนหมด ทำให้ผิวแห้งและคันยิบๆ
- จำกัดเวลาอาบน้ำให้สั้นลง: ไม่ควรให้ลูกแช่น้ำนานเกินไป เอาแค่พอสะอาดรวดเร็ว ประมาณ 5 ถึง 10 นาทีก็พอครับ
- ใช้มือลูบเบาๆ แทนการใช้ฟองน้ำ: หลีกเลี่ยงการใช้ใยขัดตัวหรือผ้าขนหนูหยาบๆ ขัดผิวลูก เพราะจะยิ่งทำให้ผิวระคายเคือง ให้ใช้ฝ่ามือของเราลูบทำความสะอาดอย่างเบามือก็เพียงพอ
- ซับผิวให้แห้งและทาครีมทันที: หลังอาบน้ำเสร็จ ให้ใช้ผ้าขนหนูนุ่มๆ ซับผิวลูกเบาๆ ให้แห้งหมาดๆ และรีบการเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดที่อ่อนโยนร่วมกับการทามอยส์เจอร์ไรเซอร์เนื้อเข้มข้นภายใน 3 นาที เพื่อล็อกความชุ่มชื้นไว้ในผิวทันที
สัญญาณเตือนแบบไหนที่ควรพาเจ้าตัวเล็กไปหาหมอผิวหนังเด็ก?
แม้ว่าเราจะเลือกผลิตภัณฑ์ที่ดีและดูแลผิวอย่างระมัดระวังแค่ไหน แต่ถ้าอาการผื่นของลูกมีลักษณะเหล่านี้ คุณพ่อคุณแม่ไม่ควรปล่อยไว้นาน ควรพาไปพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียดครับ
- ผื่นลุกลามเป็นวงกว้างอย่างรวดเร็ว หรือมีอาการบวมแดงมาก
- มีตุ่มน้ำใส มีหนอง หรือมีน้ำเหลืองเยิ้มซึมออกมาจากรอยผื่น ซึ่งอาจบ่งบอกถึงการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อน
- ลูกมีไข้ร่วมด้วย หรือดูซึม งอแงผิดปกติจากอาการคันและเจ็บผิว
- ลองปรับเปลี่ยนการดูแลและใช้ผลิตภัณฑ์ที่อ่อนโยนแล้ว อาการผื่นยังไม่ดีขึ้นเลยภายใน 1 ถึง 2 สัปดาห์
การดูแลผิวเด็กที่เป็นผื่นอาจต้องอาศัยความใจเย็นและความใส่ใจในรายละเอียดสักหน่อย แต่ถ้าเราเลือกผลิตภัณฑ์ที่ถูกต้องและดูแลถูกวิธี ผิวที่เคยแห้งแดงและคันก็จะค่อยๆ กลับมาเนียนนุ่มและแข็งแรงขึ้นได้ครับ