ลูกแหวะนมบ่อย แม่ต้องกังวลแค่ไหน? วิธีแยกอาการปกติกับสิ่งที่ควรระวัง

แหวะนมกับอาเจียน ต่างกันอย่างไร?

คุณแม่หลายท่านมักใจหายใจคว่ำทุกครั้งที่เห็นลูกน้อยแหวะนมออกมาหลังจากเพิ่งอิ่ม โดยเฉพาะคุณแม่มือใหม่ที่มักมองว่าการแหวะนมคือสัญญาณของความผิดปกติ แต่ในทางการแพทย์ อาการแหวะนม (Spitting up) กับอาการอาเจียน (Vomiting) นั้นมีความแตกต่างกันอย่างชัดเจน การแหวะนมคือการที่นมไหลย้อนออกมาจากปากโดยไม่มีแรงดันมากนัก ส่วนใหญ่มักเกิดจากการที่กล้ามเนื้อหูรูดกระเพาะอาหารของทารกยังทำงานไม่สมบูรณ์ ทำให้เมื่อลูกกินอิ่มหรือมีลมในท้องมาก นมจึงไหลย้อนกลับออกมาได้ง่าย ซึ่งมักไม่ส่งผลเสียต่อการเจริญเติบโตของลูก

ทำไมลูกถึงแหวะนมบ่อย? สาเหตุที่แม่ไม่ต้องตกใจ

สาเหตุหลักที่ทำให้ทารกแหวะนมมักเกิดจากพฤติกรรมการกินและการทำงานของระบบย่อยอาหารที่ยังพัฒนาไม่เต็มที่ ดังนี้

• การกินนมเร็วหรือมากเกินไปจนกระเพาะขยายตัวเต็มที่
• ทารกกลืนลมเข้าไปมากระหว่างการดูดนมจากเต้าหรือขวดนม
• การขยับตัวหลังกินนมทันที เช่น การจับอุ้มพาดบ่าอย่างรุนแรงหรือการวางลูกลงนอนทันที
• ตำแหน่งของกระเพาะอาหารทารกยังอยู่ในแนวระนาบ ทำให้โอกาสที่นมจะไหลย้อนกลับทำได้ง่ายขึ้น

ความวิตกกังวลของมารดาและผู้เลี้ยงดูต่ออาการแหวะนมของทารกที่มากเกินไป

ความวิตกกังวลของมารดาและผู้เลี้ยงดูต่ออาการแหวะนมของทารก เป็นสิ่งที่พบได้บ่อยในคลินิกเด็ก หลายคนกังวลว่าลูกจะได้รับสารอาหารไม่เพียงพอหรือเกิดภาวะขาดน้ำ อย่างไรก็ตาม หากลูกยังคงมีพัฒนาการตามวัย ร่าเริงดี และน้ำหนักตัวขึ้นตามเกณฑ์ปกติ อาการแหวะนมเหล่านี้มักจะหายไปเองได้เมื่อลูกเริ่มโตขึ้นและระบบทางเดินอาหารแข็งแรงขึ้น โดยเฉพาะเมื่อทารกเริ่มนั่งได้หรือเริ่มกินอาหารเสริม

เทคนิคช่วยลดอาการแหวะนมฉบับคุณแม่มือโปร

หากต้องการลดอาการแหวะนมให้ลูกน้อย คุณพ่อคุณแม่สามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมง่ายๆ ดังนี้

• จัดท่าทางการกินให้ศีรษะลูกอยู่สูงกว่าระดับหน้าท้อง
• หมั่นจับลูกเรอบ่อยๆ ระหว่างเปลี่ยนข้างเต้าหรือหลังจากกินนมเสร็จ
• หลีกเลี่ยงการบีบหรือกดทับบริเวณหน้าท้องของลูกโดยเฉพาะหลังมื้อนม
• ให้ลูกอยู่ในท่าตัวตรงหลังกินนมอย่างน้อย 20 ถึง 30 นาที ก่อนวางลงนอน

สัญญาณเตือนแบบไหนที่ต้องรีบมาพบหมอ

แม้ว่าการแหวะนมส่วนใหญ่จะเป็นเรื่องปกติ แต่ถ้าลูกมีอาการดังต่อไปนี้ คุณแม่ควรรีบพาลูกมาพบแพทย์เพื่อตรวจประเมินอย่างละเอียด

• อาเจียนรุนแรงเป็นพุ่งออกมา (Projectile vomiting)
• อาเจียนมีสีเขียวปน หรือมีเลือดปนออกมา
• ลูกดูทรมาน ร้องไห้โยเยผิดปกติทุกครั้งหลังกินนม
• น้ำหนักตัวไม่ขึ้น หรือมีภาวะน้ำหนักลดลง
• มีอาการไอเรื้อรัง หรือหายใจหอบเหนื่อยหลังจากแหวะนม

ความเข้าใจที่ถูกต้องจะช่วยลดความเครียดของคนเลี้ยงดูได้เป็นอย่างดี ขอให้คุณแม่สังเกตอาการลูกด้วยความใจเย็น หากลูกยังดูสบายดีและเติบโตสมวัย การแหวะนมเล็กๆ น้อยๆ ก็ไม่ใช่เรื่องน่ากังวลครับ