โรคต่อมลูกหมากอักเสบ: เมื่อความเจ็บปวดในอุ้งเชิงกรานไม่ใช่เรื่องที่ควรปล่อยผ่าน

ทำความเข้าใจก่อนว่าโรคต่อมลูกหมากอักเสบคืออะไร

หลายคนที่เดินเข้ามาหาหมอที่คลินิกด้วยอาการปวดหน่วงๆ บริเวณท้องน้อย หรือปวดเวลาปัสสาวะ มักจะตกใจเมื่อหมอวินิจฉัยว่าเป็นโรคต่อมลูกหมากอักเสบ หลายคนเข้าใจผิดว่าเป็นเรื่องของผู้สูงอายุเท่านั้น แต่จริงๆ แล้วโรคนี้เกิดขึ้นได้กับผู้ชายทุกวัย ต่อมลูกหมากที่เป็นอวัยวะขนาดเท่าลูกเกาลัดซ่อนอยู่ใต้กระเพาะปัสสาวะ เมื่อเกิดการอักเสบขึ้นมา ไม่ว่าจะจากการติดเชื้อหรืออาการอักเสบเรื้อรัง มันจะส่งสัญญาณเตือนผ่านความเจ็บปวดที่น่ารำคาญใจเป็นอย่างมาก

สัญญาณเตือนที่ร่างกายกำลังบอกว่ามีบางอย่างผิดปกติ

อาการของโรคนี้มักจะค่อยเป็นค่อยไป หรือบางรายอาจมาแบบเฉียบพลันจนตั้งตัวไม่ติด สิ่งที่คนไข้มักเล่าให้ฟังบ่อยๆ ได้แก่

• ปวดหน่วงบริเวณอุ้งเชิงกราน ท้องน้อย หรือบริเวณระหว่างถุงอัณฑะกับทวารหนัก
• ปวดแสบขัดเวลาปัสสาวะ หรือต้องเข้าห้องน้ำบ่อยผิดปกติ โดยเฉพาะในช่วงกลางคืน
• ปัสสาวะพุ่งช้าลง หรือไหลๆ หยุดๆ เหมือนมีอะไรมาขวางทางไว้
• บางรายอาจมีอาการปวดหลังส่วนล่างหรือปวดขณะมีเพศสัมพันธ์ร่วมด้วย

ทำไมผู้ชายถึงเป็นโรคนี้กันได้นะ

สาเหตุหลักแบ่งออกเป็นสองกลุ่มใหญ่ กลุ่มแรกคือการติดเชื้อแบคทีเรีย ซึ่งมักจะมาจากเชื้อที่เดินทางย้อนกลับมาจากท่อปัสสาวะ ส่วนกลุ่มที่สองซึ่งเจอได้บ่อยพอๆ กันคือกลุ่มอาการปวดในอุ้งเชิงกรานเรื้อรัง ซึ่งอาจเกิดจากภาวะเครียด กล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานหดเกร็งตัว หรือพฤติกรรมการนั่งทำงานนานๆ ที่กดทับบริเวณอุ้งเชิงกรานเป็นเวลานานจนอวัยวะภายในเกิดการอักเสบโดยไม่ได้ติดเชื้อ

ขั้นตอนการตรวจวินิจฉัยที่หมออยากให้เตรียมตัวไว้

การตรวจวินิจฉัยมักเริ่มต้นจากการซักประวัติอย่างละเอียด รวมถึงการตรวจร่างกาย หมออาจจำเป็นต้องคลำต่อมลูกหมากผ่านทางทวารหนักเบาๆ เพื่อประเมินขนาดและความนุ่มแข็ง หากสงสัยเรื่องการติดเชื้อ หมอจะส่งตรวจปัสสาวะเพื่อหาเชื้อแบคทีเรียและเม็ดเลือดขาว เพื่อนำมาเป็นหลักฐานในการเลือกใช้ยาให้ตรงจุดที่สุด

ทางออกและการดูแลรักษาให้กลับมาใช้ชีวิตได้ปกติ

การรักษาโรคต่อมลูกหมากอักเสบต้องใช้ความอดทนและวินัยสูงมาก หากตรวจพบว่าเกิดจากแบคทีเรีย การกินยาปฏิชีวนะให้ครบโดสตามที่หมอสั่งคือหัวใจสำคัญ แม้อาการจะดีขึ้นภายในไม่กี่วันก็ห้ามหยุดยาเองเด็ดขาด นอกจากนี้ยังมีกลุ่มยาที่ช่วยคลายกล้ามเนื้อรอบต่อมลูกหมากและคอกระเพาะปัสสาวะ เพื่อให้ปัสสาวะไหลสะดวกขึ้นและลดอาการปวดลง

ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อป้องกันไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำ

การรักษาด้วยยาเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอหากพฤติกรรมชีวิตยังเหมือนเดิม หมอแนะนำให้หลีกเลี่ยงการนั่งเก้าอี้แข็งๆ หรือการนั่งทำงานท่าเดิมนานเกินไป การดื่มน้ำเปล่าให้เพียงพอในแต่ละวันจะช่วยชะล้างเชื้อโรคในทางเดินปัสสาวะได้ดี ส่วนคนที่รู้ตัวว่าเครียดง่าย การฝึกผ่อนคลายกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานก็เป็นอีกวิธีที่ช่วยลดอาการปวดเรื้อรังได้เห็นผลอย่างน่าตกใจ หากมีอาการปวดรุนแรง มีไข้สูง หรือปัสสาวะไม่ออกเลยแม้แต่นิดเดียว ให้รีบกลับมาพบหมอทันทีโดยไม่ต้องรอให้ถึงนัดหมาย