เจาะลึกภัยเงียบจากทะเล: ความเสี่ยงโรคอาหารเป็นพิษจากเชื้อแบคทีเรีย Vibrio ที่หลายคนมองข้าม

ทำความรู้จักเจ้าเชื้อ Vibrio ตัวร้ายที่แฝงตัวมากับอาหารทะเล

หลายคนคงเคยมีประสบการณ์ทานอาหารทะเลสดๆ แล้วจู่ๆ ก็เกิดอาการท้องเสียรุนแรงขึ้นมาอย่างกะทันหัน หมออยากบอกว่าบางครั้งมันไม่ใช่แค่เรื่องของท้องไส้ไม่ดี แต่มันอาจเกิดจากเชื้อแบคทีเรียที่ชื่อว่า Vibrio ซึ่งเจ้าเชื้อนี้เป็นกลุ่มแบคทีเรียที่อาศัยอยู่ในน้ำเค็มหรือน้ำกร่อยเป็นหลัก พอเราไปทานอาหารทะเลที่ไม่ผ่านการปรุงสุก หรืออาหารที่ปนเปื้อนแหล่งน้ำเหล่านี้ เชื้อตัวนี้ก็จะแฝงตัวเข้าสู่ร่างกายเราโดยไม่รู้ตัว

สัญญาณเตือนที่ร่างกายบอกเราเมื่อได้รับเชื้อ Vibrio

อาการหลังจากรับเชื้อ Vibrio เข้าไป มักจะแสดงตัวให้เห็นภายในเวลาไม่กี่ชั่วโมงไปจนถึง 1-2 วันครับ โดยส่วนใหญ่คนไข้จะมาด้วยอาการหลักๆ ดังนี้:

• มีอาการถ่ายเหลวเป็นน้ำบ่อยครั้ง
• ปวดมวนท้องอย่างรุนแรง
• คลื่นไส้ หรืออาเจียนร่วมด้วย
• มีไข้ต่ำๆ หรือบางคนอาจรู้สึกเพลียจากภาวะขาดน้ำ

กลุ่มเสี่ยงที่ต้องระวังเป็นพิเศษหากได้รับเชื้อ

แม้คนสุขภาพแข็งแรงทั่วไปเมื่อได้รับเชื้ออาจจะมีอาการไม่หนักมากและหายเองได้ในไม่กี่วัน แต่หมอขอเน้นย้ำว่ากลุ่มคนต่อไปนี้คือกลุ่มที่ต้องระวังเป็นพิเศษ เพราะความเสี่ยงโรคอาหารเป็นพิษจากเชื้อแบคทีเรีย Vibrio อาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงได้:

• ผู้ที่มีโรคประจำตัวอย่างเบาหวาน หรือโรคตับ
• ผู้ที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง
• ผู้สูงอายุที่ร่างกายอาจฟื้นตัวจากภาวะขาดน้ำได้ช้า
• ผู้ที่รับประทานยากดภูมิคุ้มกันเป็นประจำ

วิธีป้องกันตัวเองให้ห่างไกลจากเชื้อ Vibrio

การจะเลิกทานอาหารทะเลคงไม่ใช่คำตอบ เพราะเราสามารถป้องกันตัวเองได้ไม่ยากหากรู้วิธีจัดการกับอาหารให้ถูกต้อง:

• ปรุงอาหารให้สุกด้วยความร้อนสูง โดยเฉพาะหอย กุ้ง ปู และปลา
• แยกมีดและเขียงที่ใช้หั่นอาหารทะเลดิบออกจากอาหารประเภทอื่นเพื่อป้องกันการปนเปื้อนข้าม
• ล้างมือให้สะอาดทุกครั้งหลังจากจับอาหารทะเลดิบ
• หลีกเลี่ยงการทานอาหารทะเลที่วางทิ้งไว้นอกตู้เย็นเป็นเวลานานๆ

อาการแบบไหนที่เตือนว่าถึงเวลาต้องไปพบหมอทันที

ถ้าใครเริ่มมีอาการถ่ายเป็นมูกเลือด หรือถ่ายเหลวไม่หยุดจนเริ่มมีอาการอ่อนเพลียอย่างรุนแรง ปากแห้ง ตาโหล หรือปัสสาวะน้อยลงมากจนผิดปกติ หมอแนะนำว่าอย่ารอดูอาการอยู่ที่บ้านครับ ควรรีบมาพบแพทย์เพื่อรับการประเมินและให้สารน้ำทดแทนทางหลอดเลือด หรือยาปฏิชีวนะที่เหมาะสมก่อนที่เชื้อจะลุกลามจนเป็นอันตรายถึงชีวิต