ตรวจภายในครั้งหน้า ลองเปลี่ยนมาเช็กไวรัสร้ายตัวนี้ดูไหม? ไขข้อข้องใจเรื่องการตรวจหาดีเอ็นเอของไวรัสเอชพีวี

เวลาที่พูดถึงการตรวจภายในประจำปี สาวๆ หลายคนอาจจะนึกถึงความรู้สึกเกร็งๆ หรือการตรวจแปปสมียร์ (Pap Smear) แบบเดิมๆ ที่คุ้นเคยกันดี แต่ในยุคนี้การแพทย์เราไปไกลกว่านั้นมากแล้วครับ หมออยากชวนคุยเรื่องการตรวจที่ลงลึกไปถึงระดับพันธุกรรม นั่นก็คือการตรวจหาดีเอ็นเอของไวรัสเอชพีวี ซึ่งเป็นการตรวจที่ช่วยให้เรามองเห็นความเสี่ยงได้ชัดเจนและแม่นยำยิ่งขึ้น

ทำไมการตรวจแบบเดิมอาจยังไม่พอ ทำความรู้จักไวรัสตัวแสบนี้กันก่อน

ไวรัส HPV หรือ Human Papillomavirus เป็นเจ้าตัวเล็กที่ชอบแอบแฝงเข้ามาในร่างกายผ่านการสัมผัส โดยเฉพาะการมีเพศสัมพันธ์ เรื่องที่น่าตกใจคือ คนส่วนใหญ่เคยได้รับเชื้อนี้กันมาแล้วทั้งนั้นโดยไม่รู้ตัว เพราะร่างกายมักจะกำจัดออกไปเองได้ แต่มีบางสายพันธุ์นี่ซิครับที่ดื้อเงียบ แอบฝังตัวอยู่นานหลายปีจนเซลล์บริเวณปากมดลูกค่อยๆ เปลี่ยนแปลงไปกลายเป็นมะเร็งในที่สุด การรอให้เกิดอาการผิดปกติแล้วค่อยมาหาหมอ มักจะช้าเกินไปเสมอ

การตรวจหาดีเอ็นเอของไวรัสเอชพีวี ดีกว่าการตรวจแปปสมียร์ตรงไหน?

หลายคนชอบถามหมอว่า ถ้าตรวจแปปสมียร์อยู่แล้ว ยังจำเป็นต้องการตรวจหาดีเอ็นเอของไวรัสเอชพีวีอีกไหม หมอขออธิบายแบบนี้ครับ การตรวจแปปสมียร์คือการเอาเซลล์มาส่องกล้องดูว่าเซลล์มันเริ่มกลายพันธุ์หรือยัง เปรียบเหมือนการดูว่าบ้านเริ่มเสียหายหรือยัง แต่การตรวจเอชพีวีดีเอ็นเอนั้นล้ำกว่า เพราะมันเป็นการเช็กหาตัวการร้ายที่ซ่อนอยู่ ก่อนที่บ้านจะเสียหายเสียอีก ทำให้เราประเมินความเสี่ยงล่วงหน้าได้แม่นยำมากๆ ว่าในอนาคตเราจะเสี่ยงเป็นมะเร็งปากมดลูกมากน้อยแค่ไหน

ขั้นตอนการตรวจเจ็บไหม น่ากลัวอย่างที่คิดหรือเปล่า?

เรื่องนี้สบายใจได้เลยครับ ขั้นตอนการเก็บตัวอย่างไม่ได้ต่างจากการตรวจภายในทั่วไปเลย หมอจะใช้แปรงขนาดจิ๋วเก็บเซลล์บริเวณปากมดลูก ใช้เวลาแค่แป๊บเดียว ไม่เจ็บอย่างที่กังวล อาจจะรู้สึกแปลกๆ เล็กน้อยตอนที่เครื่องมือสัมผัส แต่เสร็จไวมากครับ จากนั้นตัวอย่างนี้จะถูกส่งไปเข้าห้องปฏิบัติการเพื่อตรวจหาพันธุกรรมของเจ้าไวรัสตัวนี้โดยเฉพาะ

ผลตรวจออกมาแล้วบอกอะไรเราบ้าง?

เมื่อผลตรวจออกมาชัดเจน เราจะแบ่งกลุ่มคนไข้ออกเป็นสองกลุ่มหลักๆ คือ

• ผลเป็นลบ (ไม่พบเชื้อ): แปลว่าตอนนี้ปลอดภัย โอกาสที่จะเกิดมะเร็งปากมดลูกในอีกไม่กี่ปีข้างหน้าต่ำมาก หมอฟักยาวๆ ไปตรวจซ้ำตามรอบที่แนะนำได้เลย
• ผลเป็นบวก (พบเชื้อ): ไม่ต้องตกใจจนเกินเหตุนะครับ การเจอเชื้อไม่ได้แปลว่าเป็นมะเร็งแล้ว แต่มันบอกว่าเรามีเชื้อที่มีความเสี่ยงสูงแฝงอยู่ หมอจะพิจารณาตรวจเพิ่มเติม เช่น การส่องกล้องปากมดลูก เพื่อดูให้ละเอียดว่าเซลล์ตรงนั้นมีความผิดปกติหรือยัง ถ้าเจอเร็ว เราก็รักษาหายได้ทันท่วงที

ใครบ้างที่ควรเข้ารับการตรวจนี้โดยด่วน?

คุณผู้หญิงที่มีอายุตั้งแต่ 30 ปีขึ้นไป หรือคนที่เคยมีเพศสัมพันธ์แล้ว ควรเริ่มต้นคุยกับแพทย์เรื่องการตรวจนี้ได้เลยครับ ยิ่งถ้าใครเปลี่ยนู้นคู่นอนบ่อย หรือมีประวัติผลตรวจแปปสมียร์ผิดปกติมาก่อน ยิ่งไม่ควรละเลย เพราะการรู้ทันเจ้าไวรัสตัวนี้ ช่วยตัดไฟตั้งแต่ต้นลมและปกป้องชีวิตของเราเองได้ดีที่สุดครับ