เจ็บตอนปัสสาวะ ระวังภาวะท่อปัสสาวะอักเสบที่หลายคนมองข้าม

ทำไมจู่ๆ ถึงรู้สึกแสบขัดตอนเข้าห้องน้ำ

หลายคนมักจะเผลอคิดว่าอาการแสบขัดเวลาปัสสาวะเป็นเรื่องปกติ หรือแค่ดื่มน้ำน้อยเกินไปจนร่างกายประท้วง แต่ในทางการแพทย์ อาการเหล่านี้อาจเป็นสัญญาณเตือนของภาวะท่อปัสสาวะอักเสบ ซึ่งเป็นอาการอักเสบของท่อทางเดินปัสสาวะส่วนปลายที่ต่อจากกระเพาะปัสสาวะออกไปสู่ภายนอกร่างกาย แม้จะฟังดูเป็นเรื่องไกลตัว แต่ภาวะนี้สร้างความรำคาญและเจ็บปวดให้ชีวิตประจำวันได้ไม่น้อยเลย

ภาวะท่อปัสสาวะอักเสบเกิดขึ้นได้อย่างไร

สาเหตุหลักมักมาจากเชื้อแบคทีเรียที่หลุดเข้าไปในท่อปัสสาวะ ซึ่งปกติแล้วบริเวณปลายท่อปัสสาวะจะมีกลไกป้องกันเชื้อโรคอยู่บ้าง แต่เมื่อใดที่ร่างกายอ่อนแอ พักผ่อนน้อย หรือพฤติกรรมบางอย่างทำให้เชื้อแบคทีเรียจากบริเวณใกล้เคียงเข้าสู่ท่อปัสสาวะได้ง่ายขึ้น ก็จะเกิดการอักเสบตามมา โดยเชื้อที่พบบ่อยที่สุดมักมาจากลำไส้หรือผิวหนังรอบๆ ตัวเรานี่เอง

สัญญาณเตือนที่บอกว่าคุณอาจกำลังเผชิญกับภาวะท่อปัสสาวะอักเสบ

ลองสังเกตตัวเองดูว่ามีอาการเหล่านี้หรือไม่ หากใช่ แนะนำให้รีบดูแลตัวเองหรือปรึกษาแพทย์

• รู้สึกแสบร้อนหรือเจ็บจี๊ดๆ ทุกครั้งที่ปัสสาวะ
• ปวดหน่วงบริเวณท้องน้อยหรือบริเวณใกล้กับท่อปัสสาวะ
• ปัสสาวะบ่อยผิดปกติ แต่ละครั้งออกมาเพียงนิดเดียว
• ปัสสาวะขุ่น หรืออาจมีเลือดปนออกมาในบางราย
• มีอาการคันหรือระคายเคืองบริเวณปากท่อปัสสาวะ

ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เราเป็นกันง่ายขึ้น

ไม่ใช่ทุกคนที่จะเป็นภาวะนี้ได้ง่ายๆ แต่มักมีปัจจัยกระตุ้น ดังนี้

• การทำความสะอาดอวัยวะเพศที่ไม่ถูกวิธี โดยเฉพาะการเช็ดจากหลังมาหน้า
• การมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกัน หรือไม่ได้ทำความสะอาดหลังทำกิจกรรม
• การดื่มน้ำน้อยเกินไป ทำให้ปัสสาวะมีความเข้มข้นสูงและไม่ได้ขับเชื้อโรคออกไปบ้าง
• การอั้นปัสสาวะเป็นเวลานานจนนิสัย

วิธีดูแลตัวเองเบื้องต้นและเมื่อไหร่ที่ต้องหาหมอ

หากอาการเพิ่งเริ่มและยังไม่รุนแรง การดื่มน้ำสะอาดให้มากขึ้นเพื่อช่วยล้างเชื้อโรคออกทางปัสสาวะถือเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี แต่หากคุณมีอาการไข้หนาวสั่น ปวดหลังรุนแรง หรือปัสสาวะเป็นเลือดอย่างชัดเจน นี่คือสัญญาณว่าการอักเสบอาจลุกลามขึ้นไปถึงกระเพาะปัสสาวะหรือไต ซึ่งในกรณีนี้ไม่ควรซื้อยาปฏิชีวนะทานเองเด็ดขาด เพราะหากได้รับยาไม่ตรงกับเชื้อหรือปริมาณไม่เพียงพอ อาจทำให้เกิดการดื้อยาและโรคเรื้อรังได้

ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อป้องกันให้ห่างไกลจากอาการแสบขัด

การป้องกันภาวะนี้ทำได้ไม่ยากและเป็นวิธีที่ดีที่สุด เริ่มจากการปรับเปลี่ยนกิจวัตรประจำวัน

• ดื่มน้ำสะอาดให้เพียงพอต่อความต้องการของร่างกายในแต่ละวัน
• ปรับนิสัยการขับถ่ายและทำความสะอาดอวัยวะเพศ โดยเช็ดจากหน้าไปหลังเสมอ
• ไม่ควรกลั้นปัสสาวะนานจนเกินไปเมื่อรู้สึกปวด
• รักษาความสะอาดบริเวณจุดซ่อนเร้นให้แห้งและไม่อับชื้น