เจาะลึกเรื่อง ระดับฮอร์โมนเอชซีจีที่ต่ำกว่าปกติและข้อควรระวัง ที่คุณแม่มือใหม่ต้องรู้

เวลาที่ตรวจพบว่าตั้งครรภ์ ความตื่นเต้นและดีใจมักจะมาพร้อมกับความกังวลใจสารพัด ยิ่งพอไปเจาะเลือดตรวจหาค่าฮอร์โมนการตั้งครรภ์ หรือที่เรียกกันว่าฮอร์โมนเอชซีจี แล้วหมอบอกว่าตัวเลขมันดูน้อยกว่าเกณฑ์ปกติ คุณแม่อหลายคนก็เริ่มใจคอไม่ดี กังวลว่าน้องในท้องจะเป็นอะไรไหม หรือเกิดความผิดปกติอะไรร้ายแรงหรือเปล่า วันนี้หมออยากชวนมาทำความเข้าใจเรื่องนี้กันแบบเคลียร์ชัด เพื่อจะได้คลายความกังวลและรู้วิธีรับมือที่ถูกต้องครับ

ค่าฮอร์โมนการตั้งครรภ์คืออะไร และทำไมหมอถึงต้องดูตัวเลขนี้

ฮอร์โมนเอชซีจี หรือ Human Chorionic Gonadotropin เป็นฮอร์โมนพิเศษที่ร่างกายสร้างขึ้นมาหลังจากไข่ที่ปฏิสนธิแล้วฝังตัวที่ผนังมดลูก หน้าที่หลักคือการส่งสัญญาณบอกร่างกายว่าเรากำลังท้องนะ ให้สร้างสภาพแวดล้อมที่ดีที่สุดเพื่อประคับประคองการเติบโตของตัวอ่อน ในช่วงแรกของการตั้งครรภ์ เจ้าฮอร์โมนตัวนี้ควรจะมีปริมาณที่เพิ่มขึ้นสูงแบบก้าวกระโดด คือเพิ่มขึ้นประมาณเท่าตัวทุกๆ สองถึงสามวัน หมอจึงมักจะนัดเจาะเลือดซ้ำเพื่อดูอัตราการเติบโตของฮอร์โมน มากกว่าที่จะดูแค่ตัวเลขครั้งแรกครั้งเดียวโดดๆ

ทำไมผลตรวจเลือดถึงบอกว่า ระดับฮอร์โมนเอชซีจีที่ต่ำกว่าปกติ

การที่ผลตรวจออกมาว่าตัวเลขฮอร์โมนต่ำ ไม่ได้แปลว่าการตั้งครรภ์มีปัญหาเสมอไปหรอกนะ บางครั้งมันอาจจะมาจากเรื่องใกล้ตัวมากๆ เช่น การคำนวณอายุครรภ์คลาดเคลื่อน เราอาจจะไข่ตกช้ากว่าที่คิด ทำให้วันกำหนดอายุครรภ์จริงน้อยกว่าประจำเดือนครั้งสุดท้าย หรือบางทีการฝังตัวของตัวอ่อนอาจจะเพิ่งเริ่มต้น ทำให้ร่างกายยังผลิตฮอร์โมนออกมาได้ไม่มากพอ แต่ในมุมกลับกัน ตัวเลขที่ต่ำก็อาจจะเป็นสัญญาณเตือนว่าการตั้งครรภ์อาจดำเนินไปไม่ปกติ เช่น ภาวะแท้งคุกคาม หรือการตั้งครรภ์นอกมดลูก ซึ่งเป็นจุดที่หมอต้องระมัดระวังและตรวจเช็กอย่างละเอียด

สัญญาณเตือนภัยร่วมด้วยที่ต้องรีบสังเกตตัวเองด่วน

นอกจากตัวเลขจากผลแล็บแล้ว ร่างกายของเรากำลังส่งเสียงบอกอะไรอยู่หรือเปล่าคือสิ่งสำคัญที่สุด หากคุณแม่มีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ควรมาพบแพทย์โดยเร็วที่สุด:

• มีเลือดออกทางช่องคลอด ไม่ว่าจะเป็นเลือดสีแดงสดหรือสีน้ำตาลเข้ม
• ปวดท้องน้อยหรือปวดเกร็งบริเวณอุ้งเชิงกรานอย่างรุนแรง โดยเฉพาะปวดแปล๊บไปข้างใดข้างหนึ่ง
• มีอาการวิงเวียนศีรษะมาก หน้ามืด เป็นลม ซึ่งอาจเกิดจากภาวะเลือดออกในช่องท้อง
• อาการแพ้ท้องที่เคยมีอยู่ อยู่ๆ ก็หายไปอย่างกะทันหัน

ข้อควรระวังและการดูแลตัวเองเมื่อเจอภาวะฮอร์โมนน้อย

เมื่อผลตรวจออกมาว่าฮอร์โมนต่ำ สิ่งแรกที่ต้องทำคือตั้งสติและอย่าเพิ่งตีโพยตีพายจนเกินเหตุ ความเครียดส่งผลไม่ดีต่อร่างกายเลยจริงๆ สิ่งที่หมอจะแนะนำคนไข้เสมอคือการติดตามผลอย่างใกล้ชิดตามนัดหมาย ห้ามไปซื้อฮอร์โมนหรือยาเสริมมากินเองเด็ดขาดเพราะอาจเป็นอันตรายต่อตัวอ่อนในครรภ์ได้ การอัลตราซาวนด์ซ้ำเพื่อดูถุงการตั้งครรภ์หรือหัวใจน้องเมื่ออายุครรภ์เหมาะสม จะเป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยให้เราเห็นภาพชัดเจนที่สุดว่าเกิดอะไรขึ้น

ทุกๆ การตั้งครรภ์มีความแตกต่างกัน ตัวเลขในใบรายงานผลแล็บเป็นเพียงเครื่องมือชี้วัดตัวหนึ่ง แต่ความพร้อมและการดูแลสุขภาพกายและใจให้แข็งแรงคือสิ่งที่เราควบคุมและทำได้ดีที่สุด หากมีข้อสงสัยหรือกังวลใจตรงไหน พูดคุยกับคุณหมอที่ดูแลโดยตรงได้เสมอเพื่อความสบายใจครับ