ลูกเครียดหรือเปล่า? มาดูวิธีช่วยลูกปลดปล่อยความอัดอั้นด้วยเทคนิคการจัดการความเครียดเชิงพฤติกรรมสำหรับเด็กกัน

ลูกไม่ได้ดื้อ แต่ลูกอาจจะกำลังเครียดอยู่

เวลาที่เด็กๆ แสดงพฤติกรรมชวนปวดหัว เช่น งอแงอย่างไร้เหตุผล กัดเล็บ ดึงผม หรือจู่ๆ ก็ถอยหลังกลับไปทำตัวเหมือนเด็กเล็กๆ คุณพ่อคุณแม่หลายคนมักจะเผลอดุหรือคิดว่าลูกดื้อ แต่ในมุมมองของหมอ หลายครั้งพฤติกรรมเหล่านี้คือสัญญาณ SOS ที่ส่งออกมาจากใจดวงเล็กๆ ที่กำลังแบกรับความเครียดเอาไว้

เด็กๆ ยังไม่มีคลังคำศัพท์มากพอที่จะอธิบายความรู้สึกซับซ้อนอย่างความวิตกกังวล ความกดดันจากการเรียน หรือความกลัวได้เหมือนผู้ใหญ่ พวกเขาจึงระบายออกมาเป็นพฤติกรรมแทน และนี่คือจุดที่ เทคนิคการจัดการความเครียดเชิงพฤติกรรมสำหรับเด็ก เข้ามามีบทบาทสำคัญในการช่วยชีวิตคุณพ่อคุณแม่

สัญญาณเตือนแบบไหนที่บอกว่าลูกกำลังเครียดจนเกินรับไหว?

ก่อนที่เราจะไปดูวิธีแก้ เรามาสังเกตุกันก่อนดีกว่าว่าความเครียดในเด็กหน้าตาเป็นอย่างไร เพราะถ้าเราจับสัญญาณได้เร็ว เราก็จะช่วยเหลือเขาได้ทันท่วงที

• การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย: บ่นปวดท้อง ปวดหัวบ่อยๆ โดยที่หมอตรวจแล้วไม่พบโรคทางกาย นอนไม่หลับ ฝันร้าย หรือสะดุ้งตื่นกลางดึก
• การเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์: หงุดหงิดง่าย ร้องไห้งอแงเรื่องเล็กๆ น้อยๆ กลัวการแยกจาก หรือมีความกลัวใหม่ๆ ที่ไม่มีเหตุผล
• พฤติกรรมที่เปลี่ยนไป: กลับไปปัสสาวะรดที่นอน ดูดนิ้ว กัดเล็บ หรือแยกตัวออกจากครอบครัวและเพื่อนๆ

วิธีปรับพฤติกรรมง่ายๆ ที่ช่วยคลายเครียดให้เจ้าตัวเล็กในชีวิตประจำวัน

การจัดการความเครียดให้เด็กๆ ไม่ใช่เรื่องของการพาไปเข้าคอร์สบำบัดราคาแพง แต่เป็นการปรับสิ่งแวดล้อมและกิจวัตรประจำวันที่บ้านนี่แหละครับที่ทรงพลังที่สุด

สร้างมุมสงบไว้ให้ลูกได้พักหายใจ

เวลาที่เด็กๆ อารมณ์พุ่งพล่าน สมองส่วนอารมณ์จะทำงานหนักจนสมองส่วนเหตุผลปิดสวิตช์ การบังคับให้เขาคุยตอนนั้นจึงไม่ได้ผล การมีพื้นที่ปลอดภัยในบ้าน เช่น มุมหมอนนุ่มๆ หรือเต็นท์เล็กๆ ที่ไม่มีหน้าจอและสิ่งเร้า จะช่วยให้เขามีที่ถอยไปสงบสติอารมณ์ด้วยตัวเองเมื่อรู้สึก overloaded

ใช้ตารางกิจวัตรประจำวันที่คาดเดาได้

ความไม่แน่นอนคือแหล่งกำเนิดความเครียดชั้นดีของเด็กๆ การรู้ว่าตื่นมาต้องทำอะไร ต่อด้วยอะไร จะช่วยให้เขารู้สึกมีความมั่นคงและปลอดภัยในชีวิตประจำวัน ลองทำตารางเวลาภาพวาดน่ารักๆ แปะไว้ที่ฝาผนัง เพื่อให้เขารู้ขั้นตอนในแต่ละวันด้วยตัวเอง

แปลงความเครียดให้ออกมาเป็นการเคลื่อนไหวร่างกาย

พลังงานความเครียดที่ค้างอยู่ในตัวเด็กต้องหาทางระบายออก การชวนลูกออกไปวิ่งเล่น กระโดดแทรมโพลีน ปั่นจักรยาน หรือแม้แต่การเปิดเพลงแดนซ์กันในห้องนั่งเล่น เป็นวิธีเผาผลาญฮอร์โมนความเครียดอย่างคอร์ติซอลได้ดีที่สุดวิธีหนึ่ง

เมื่อไหร่ควรพาลูกไปพบแพทย์เพื่อรับคำปรึกษาเชิงลึก?

แม้ว่าเทคนิคการจัดการความเครียดเชิงพฤติกรรมสำหรับเด็กจะช่วยได้มากในระดับครอบครัว แต่หากคุณพ่อคุณแม่ลองปรับเปลี่ยนแล้ว อาการของลูกยังไม่ดีขึ้น หรือความเครียดเริ่มส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิต การเรียน และความสัมพันธ์กับคนรอบข้าง การพามาปรึกษาแพทย์พัฒนาการและพฤติกรรมเด็ก หรือนักจิตวิทยาเด็ก ก็ถือเป็นทางเลือกที่อบอุ่นและปลอดภัยที่สุดครับ