การจัดการอาการหอบเหนื่อยและการสังเกตลักษณะการหายใจผิดปกติในทารก

ลูกหายใจดูแปลกไปหรือเปล่า วิธีสังเกตอาการผิดปกติที่พ่อแม่ต้องรู้

คุณพ่อคุณแม่มือใหม่หลายคนมักจะกังวลเมื่อเห็นลูกตัวน้อยมีอาการหายใจไม่เหมือนปกติ โดยเฉพาะในทารกที่ยังบอกไม่ได้ว่าเขารู้สึกอึดอัดตรงไหน การสังเกตลักษณะการหายใจถือเป็นเรื่องสำคัญมาก เพราะหากลูกมีอาการหอบเหนื่อยจริง การพบแพทย์อย่างรวดเร็วจะช่วยให้เด็กได้รับการรักษาที่ทันท่วงทีครับ

เช็คให้ชัวร์ ลูกกำลังหอบเหนื่อยอยู่ใช่ไหม

อาการหอบเหนื่อยในทารกไม่ได้หมายถึงแค่การหายใจเร็วเท่านั้น แต่เราต้องมองหาลักษณะที่บ่งบอกว่าร่างกายกำลังพยายามใช้กล้ามเนื้อส่วนอื่นช่วยในการหายใจ ซึ่งถือเป็นสัญญาณเตือนที่สำคัญ ดังนี้

• หายใจเร็วผิดปกติ: ทารกปกติจะหายใจประมาณ 30 ถึง 60 ครั้งต่อนาที หากนับแล้วเกินกว่านี้ขณะที่เด็กนอนหลับสบาย ไม่ได้ร้องไห้ ถือว่าเข้าข่ายหายใจเร็ว
• หน้าอกบุ๋มหรือซี่โครงบาน: สังเกตเวลาลูกหายใจเข้า ถ้าเห็นร่องระหว่างซี่โครงบุ๋มลงไป หรือเห็นกล้ามเนื้อคอเต้นแรง นั่นแสดงว่าลูกกำลังใช้แรงมหาศาลในการดึงอากาศเข้าปอด
• ปีกจมูกบาน: ขณะหายใจเข้า ปีกจมูกของลูกจะกางออกเหมือนคนเหนื่อยหอบจากการวิ่ง
• เสียงหายใจที่เปลี่ยนไป: หากได้ยินเสียงวี้ด เสียงครืดคราด หรือเสียงเหมือนลูกคออุดตันขณะหายใจ นั่นเป็นสัญญาณว่าทางเดินหายใจอาจกำลังมีปัญหา

จุดสังเกตสำคัญ สีผิวและท่าทางที่บอกว่าอันตราย

นอกจากการดูจังหวะการหายใจแล้ว สิ่งที่ต้องสังเกตควบคู่กันคือสีผิวและท่าทางของลูก หากมีอาการเหล่านี้ถือเป็นสัญญาณวิกฤตที่ต้องรีบพาไปโรงพยาบาลทันทีครับ

• ริมฝีปากหรือเล็บมือเขียวคล้ำ: นี่คือสัญญาณว่าระดับออกซิเจนในเลือดต่ำลงอย่างน่าตกใจ
• อาการเพลียหรือซึมลง: ลูกดูไม่สดใส ไม่ดูดนม หรือมีอาการหงุดหงิดงอแงผิดปกติร่วมกับอาการหอบ
• หยุดหายใจชั่วคราว: หากเห็นลูกหยุดหายใจไปเป็นพักๆ โดยเฉพาะในทารกแรกเกิด ต้องรีบพบแพทย์ทันที

ขั้นตอนการดูแลเบื้องต้นก่อนถึงมือหมอ

เมื่อพบว่าลูกมีอาการหอบเหนื่อย การจัดการอาการหอบเหนื่อยและการสังเกตลักษณะการหายใจผิดปกติอย่างใกล้ชิดคือสิ่งแรกที่ต้องทำ

• จัดท่าให้ลูกหายใจสะดวก: พยายามให้ลูกอยู่ในท่ากึ่งนั่งกึ่งนอน หรืออุ้มลูกให้อยู่ในท่าที่ศีรษะสูงขึ้นเล็กน้อย อย่าให้ลูกนอนราบหากมีอาการหายใจลำบาก
• เคลียร์ทางเดินหายใจ: หากลูกมีน้ำมูกอุดตัน การใช้ลูกยางแดงดูดน้ำมูกออกจะช่วยให้เด็กหายใจได้คล่องตัวขึ้น
• รักษาความสงบของเด็ก: การที่ลูกร้องไห้จะยิ่งทำให้อาการหอบเหนื่อยมากขึ้น พ่อแม่ควรปลอบโยนให้ลูกรู้สึกปลอดภัยและผ่อนคลายที่สุด

อาการแบบไหนที่ต้องรีบไปพบแพทย์ทันที

อย่ารอจนลูกเริ่มซึมหรือผิวหนังเริ่มเปลี่ยนสี หากคุณสังเกตเห็นว่าลูกหายใจหอบเหนื่อยต่อเนื่องนานเกิน 1-2 ชั่วโมง แม้ว่าจะไม่มีไข้ หรือมีไข้สูงร่วมด้วย การพาลูกไปตรวจที่ห้องฉุกเฉินคือทางเลือกที่ปลอดภัยที่สุด เพื่อให้แพทย์ประเมินสาเหตุ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของหลอดลมอักเสบ ปอดอักเสบ หรือภาวะทางเดินหายใจอุดกั้น เพื่อที่ลูกจะได้ยาลดการอักเสบหรือขยายหลอดลมได้อย่างตรงจุดครับ