ลูกมีน้ำมูกหรือคัดจมูกบ่อย ใช่ภูมิแพ้อากาศจริงไหม? วิธีแยกโรคให้ชัดในทารกแรกเกิด

ลูกน้อยยังเล็กมาก เป็นภูมิแพ้อากาศได้จริงหรือ?

คุณพ่อคุณแม่หลายคนมักกังวลเมื่อเห็นเจ้าตัวเล็กมีอาการฟุดฟิด หายใจครืดคราด หรือจามบ่อย โดยเฉพาะในช่วงที่อากาศเปลี่ยนแปลง หลายคนเหมารวมว่าเป็นภูมิแพ้อากาศไว้ก่อน แต่ในทางปฏิบัติแล้ว การวินิจฉัยแยกโรคภูมิแพ้อากาศในทารกแรกเกิดไม่ได้ง่ายขนาดนั้น เพราะเด็กในช่วงขวบปีแรก ระบบทางเดินหายใจยังพัฒนาไม่เต็มที่ และมักจะมีอาการที่คล้ายคลึงกับโรคอื่นได้มากมาย

ทำไมการวินิจฉัยโรคในเด็กเล็กถึงเป็นเรื่องละเอียดอ่อน

ทารกแรกเกิดไม่ได้แสดงอาการเหมือนผู้ใหญ่ที่มีอาการคันตา คันจมูก หรือจามติดกันเป็นชุด อาการที่พบบ่อยในเด็กเล็กมักเป็นเสียงหายใจครืดคราด หรืออาการคัดจมูกจนกินนมลำบาก ซึ่งอาการเหล่านี้มักเกิดจากโครงสร้างทางเดินหายใจที่ยังแคบ หรือภาวะอื่นที่พบได้บ่อยกว่าภูมิแพ้ การรีบด่วนสรุปว่าเป็นภูมิแพ้อากาศอาจทำให้ละเลยสาเหตุที่สำคัญกว่าไปได้

สัญญาณเตือนที่ต้องแยกให้ออก: ภูมิแพ้ หรือ แค่หวัด?

โรคที่มักนำมาเปรียบเทียบหรือสับสนกับภูมิแพ้อากาศในทารก มีดังนี้

• โรคติดเชื้อไวรัสในทางเดินหายใจ: มักมาพร้อมกับไข้หรืออาการไอ ซึ่งภูมิแพ้อากาศโดยทั่วไปจะไม่มีไข้ร่วมด้วย
• ภาวะทางเดินหายใจส่วนบนแคบ: ทารกบางคนมีกระดูกอ่อนที่กล่องเสียงนิ่ม ซึ่งทำให้เกิดเสียงหายใจครืดคราดคล้ายคัดจมูกตลอดเวลา แต่น้องไม่มีอาการคันจมูกหรือตาแดง
• โรคกรดไหลย้อนในเด็กเล็ก: บางครั้งน้ำย่อยที่ไหลย้อนขึ้นมาอาจทำให้ลูกมีอาการระคายเคืองในคอและหายใจเสียงดังคล้ายเป็นภูมิแพ้

ปัจจัยสำคัญที่หมอใช้แยกโรคให้แน่ชัด

ในการวินิจฉัยแยกโรคภูมิแพ้อากาศในทารกแรกเกิด หมอไม่ได้ด่วนสรุปเพียงแค่จากการเห็นอาการทางจมูก แต่จะพิจารณาจากสิ่งเหล่านี้ร่วมด้วย

• ประวัติครอบครัว: หากคุณพ่อหรือคุณแม่มีประวัติเป็นหอบหืด ภูมิแพ้ผิวหนัง หรือแพ้อากาศ โอกาสที่ลูกจะเป็นภูมิแพ้ก็จะสูงขึ้นตามไปด้วย
• ลักษณะของน้ำมูก: น้ำมูกใสๆ ที่ไหลไม่หยุดและคันมักบ่งบอกถึงภูมิแพ้ แต่ถ้าน้ำมูกขุ่นหรือเขียว มักเกิดจากการติดเชื้อ
• ช่วงเวลาที่เกิดอาการ: หากลูกมีอาการเฉพาะช่วงที่อยู่กับสัตว์เลี้ยง หรืออยู่ในที่ที่มีฝุ่นหนา จะช่วยยืนยันการวินิจฉัยได้ชัดเจนขึ้น

ดูแลอย่างไรให้สบายตัว ไม่ต้องกังวลเกินเหตุ

หากผลวินิจฉัยยังไม่แน่ชัด สิ่งที่ควรทำคือการสังเกตและปรับสภาพแวดล้อมให้เหมาะสม ลดการสะสมของไรฝุ่น หมั่นทำความสะอาดบ้าน และสังเกตว่าอาการของลูกแย่ลงเมื่ออยู่ในสภาพแวดล้อมแบบไหน การจดบันทึกอาการเป็นสิ่งที่ช่วยหมอได้มากที่สุดในการแยกแยะโรค หากน้องมีอาการหายใจหอบเหนื่อย กินนมไม่ได้ หรือมีไข้ร่วมด้วย นั่นคือสัญญาณที่บอกว่าควรพามาพบแพทย์โดยเร็วที่สุด เพื่อตรวจดูอย่างละเอียดอีกครั้ง