เลือดออกจากหัวนม เรื่องที่ห้ามมองข้ามและวิธีสังเกตอาการด้วยตัวเอง

ตกใจไหมเมื่อเห็นรอยเลือดที่หัวนม

เชื่อว่าคุณผู้หญิงหลายคนคงจะรู้สึกใจคอไม่ดีทันทีที่เห็นคราบเลือดติดอยู่ที่ปลายหัวนมหรือรอยเปื้อนที่ชุดชั้นใน ความกังวลมักตามมาเป็นอันดับแรกเสมอว่านี่คือสัญญาณของมะเร็งเต้านมใช่หรือไม่ ในทางปฏิบัติทางการแพทย์ หมออยากให้ทำความเข้าใจก่อนว่าเลือดที่ไหลออกมาจากหัวนมนั้นไม่ได้หมายถึงมะเร็งเสมอไป แต่มันคือสัญญาณเตือนที่ร่างกายกำลังบอกว่ามีความผิดปกติบางอย่างเกิดขึ้นในท่อน้ำนมที่ต้องได้รับการตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด

วิธีตรวจเช็กลักษณะของเลือดที่ออก เพื่อแยกความเสี่ยงเบื้องต้น

เมื่อมาพบหมอ สิ่งแรกที่เราจะทำคือการซักประวัติและสังเกตลักษณะของสิ่งที่ไหลออกมา ซึ่งเราสามารถประเมินเบื้องต้นได้จากปัจจัยดังต่อไปนี้

• สีของของเหลว: เลือดที่ออกมาอาจมีตั้งแต่สีแดงสด สีน้ำตาลเข้ม หรือสีชมพูจางๆ ซึ่งแต่ละสีอาจบ่งบอกถึงระยะเวลาหรือตำแหน่งของรอยโรคที่ต่างกัน
• จำนวนรูเปิดที่ไหล: หากเลือดไหลออกจากท่อน้ำนมเพียงรูเดียว (Single duct) มักจะเป็นสิ่งที่หมอให้ความสำคัญมากกว่าการไหลจากหลายรูพร้อมกัน เพราะอาจบ่งบอกถึงก้อนเนื้อหรือความผิดปกติเฉพาะจุด
• มีก้อนร่วมด้วยหรือไม่: หากคลำพบก้อนเนื้อชัดเจนร่วมกับการมีเลือดออก จะเพิ่มความเสี่ยงที่ต้องตรวจหาเซลล์มะเร็งมากขึ้น
• อาการข้างเคียงอื่นๆ: เช่น อาการเจ็บปวด คัน หรือผิวหนังบริเวณหัวนมเปลี่ยนไป ซึ่งเป็นจุดที่ช่วยคัดกรองความรุนแรงได้ดี

สาเหตุที่พบบ่อยกว่ามะเร็งคืออะไร

คนไข้หลายคนมักกังวลจนเกินไป แต่ในความเป็นจริงสาเหตุที่พบได้บ่อยที่สุดมักมาจากภาวะที่ไม่ใช่มะเร็ง เช่น

• ติ่งเนื้อในท่อน้ำนม (Intraductal Papilloma): เป็นก้อนเนื้อขนาดเล็กที่ไม่ใช่เนื้อร้ายเติบโตอยู่ในท่อน้ำนม ซึ่งมักทำให้เกิดเลือดไหลออกมาโดยไม่มีอาการเจ็บปวด
• การอักเสบหรือติดเชื้อ (Mastitis): มักมาพร้อมกับอาการปวด บวม แดง หรือร้อนบริเวณเต้านม
• การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน: ในบางช่วงวัยหรือการใช้ยาบางชนิด อาจทำให้ท่อน้ำนมขยายตัวและเกิดการระคายเคืองจนมีของเหลวปนเลือดออกมาได้

ขั้นตอนการตรวจวินิจฉัยในคลินิก

เมื่อคนไข้มาพบหมอ เราจะไม่เพียงแค่ดูจากภายนอก แต่จะทำการตรวจมาตรฐานเพื่อให้เกิดความมั่นใจสูงสุด

การตรวจด้วยการเอกซเรย์เต้านมและอัลตราซาวด์

เป็นการหาจุดกำเนิดของเลือดที่ออกมาจากหัวนม หากอัลตราซาวด์พบท่อน้ำนมที่ขยายตัวผิดปกติ หรือพบติ่งเนื้อภายในท่อน้ำนม หมอจะวางแผนการรักษาที่แม่นยำขึ้น

การฉีดสีเพื่อดูท่อน้ำนม (Ductography)

ในกรณีที่จำเป็น หมออาจใช้วิธีฉีดสารทึบรังสีเข้าไปในท่อน้ำนมที่มีปัญหา เพื่อดูว่ามีก้อนเนื้อหรือความผิดปกติในจุดที่เครื่องมืออื่นๆ มองไม่เห็นหรือไม่

ถ้าเจอเลือดออกที่หัวนม ควรดูแลตัวเองอย่างไร

หัวใจสำคัญคือการไม่นิ่งนอนใจและไม่พยายามบีบเค้นหัวนมบ่อยๆ เพื่อดูว่าเลือดไหลหรือไม่ เพราะการกระทำดังกล่าวอาจเป็นการกระตุ้นให้ท่อน้ำนมเกิดการระคายเคืองมากขึ้น ให้สังเกตลักษณะ ปริมาณ และความถี่ แล้วจดบันทึกไว้เพื่อแจ้งข้อมูลกับหมออย่างละเอียด การตรวจวินิจฉัยที่รวดเร็วจะช่วยให้คุณคลายกังวลและได้รับการรักษาที่ตรงจุดที่สุด