เมื่อเผลอกินกุ้งหรือปูแล้วมีอาการผิดปกติ: รับมือปฏิกิริยาภูมิแพ้อาหารทะเลเฉียบพลันอย่างไรให้ปลอดภัย

ทำไมร่างกายถึงประท้วงเวลาเรากินอาหารทะเล

หลายคนมักสงสัยว่าทำไมบางคนกินกุ้งหรือปูได้เป็นปกติ แต่บางคนกลับเกิดอาการแพ้รุนแรงขึ้นมาเสียเฉยๆ ทั้งที่ก่อนหน้านี้ก็ไม่เคยเป็นมาก่อน เรื่องนี้อธิบายได้ด้วยระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายครับ ร่างกายคนเราเปรียบเสมือนป้อมปราการที่มีระบบรักษาความปลอดภัย เมื่อเรากินอาหารทะเลที่มีโปรตีนบางชนิดที่ร่างกายมองว่าเป็นผู้บุกรุก ระบบภูมิคุ้มกันจะสั่งการให้ร่างกายปล่อยสารเคมีที่ชื่อว่า ฮีสตามีน ออกมาในปริมาณมากเพื่อต่อสู้ ซึ่งสารตัวนี้แหละครับที่เป็นตัวการทำให้เกิดอาการแพ้ตามส่วนต่างๆ ของร่างกายอย่างรวดเร็ว

สัญญาณเตือนภัยหลังทานอาหารที่ต้องรีบสังเกต

ปฏิกิริยาภูมิแพ้อาหารทะเลเฉียบพลันมักเกิดขึ้นรวดเร็วมาก บางรายอาจเริ่มแสดงอาการตั้งแต่ภายในไม่กี่นาทีไปจนถึงสองชั่วโมงหลังทาน โดยอาการที่สังเกตได้ชัดเจนแบ่งออกได้ดังนี้

• มีผื่นคัน ปากบวม ตาบวม หรือมีลมพิษขึ้นตามตัว
• รู้สึกคันคอ หรือรู้สึกเหมือนมีก้อนจุกอยู่ที่คอ
• คลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง หรือถ่ายเหลว
• จาม น้ำมูกไหล หรือคัดจมูกกะทันหัน

ภาวะแอนาไฟแล็กซิส: เมื่ออาการแพ้กลายเป็นเรื่องคอขาดบาดตาย

นี่คือจุดที่อันตรายที่สุดและถือเป็นภาวะฉุกเฉินทางการแพทย์ที่ห้ามมองข้ามเด็ดขาด หากคุณหรือคนรอบข้างมีอาการเหล่านี้ ต้องรีบนำตัวส่งโรงพยาบาลทันทีโดยไม่ต้องรอให้อาการแย่ลงกว่าเดิม

• หายใจไม่ออก หายใจมีเสียงหวีด หรือหายใจหอบเหนื่อย
• ชีพจรเต้นเร็วและเบา ความดันโลหิตตกอย่างรวดเร็ว
• หน้ามืด เป็นลม หรือหมดสติ
• ลิ้นบวมหรือทางเดินหายใจตีบตันจนกลืนน้ำลายลำบาก

สิ่งที่ต้องทำทันทีเมื่อรู้ตัวว่าแพ้อาหารทะเล

หากอาการที่เกิดขึ้นยังไม่รุนแรงมาก เช่น มีผื่นคันเล็กน้อยหรือลมพิษ การทานยาแก้แพ้ในกลุ่มต้านฮีสตามีนอาจช่วยบรรเทาอาการได้ แต่ต้องย้ำว่านั่นเป็นเพียงการแก้ปัญหาที่ปลายเหตุและใช้ได้เฉพาะกรณีที่มีอาการน้อยเท่านั้น สิ่งที่สำคัญที่สุดคือการงดอาหารทะเลชนิดนั้นทันทีและเฝ้าระวังอาการอย่างใกล้ชิด หากอาการเริ่มลุกลามไปยังระบบทางเดินหายใจหรือระบบหัวใจ ให้รีบโทรศัพท์แจ้งหน่วยแพทย์ฉุกเฉินทันที

การป้องกันเพื่อลดความเสี่ยงในอนาคต

สำหรับคนที่เคยมีประวัติแพ้อาหารทะเล วิธีป้องกันที่ดีที่สุดคือการอ่านฉลากส่วนประกอบอาหารให้ละเอียดทุกครั้งก่อนรับประทาน และควรแจ้งทางร้านอาหารเสมอหากต้องไปทานนอกบ้าน รวมถึงการพกยาฉุกเฉินประเภทอะดรีนาลีนติดตัวไว้ตามคำแนะนำของแพทย์หากคุณเคยมีอาการแพ้รุนแรงมาก่อน เพื่อความปลอดภัยสูงสุดของตัวคุณเองครับ