เจาะลึกปัญหาหนักใจของผู้หญิง เมื่อน้องสาวไม่ปกติ: โรคพยาธิในช่องคลอดและภาวะช่องคลอดอักเสบจากเชื้อราและแบคทีเรีย

อาการแบบไหนที่บอกว่าสมดุลน้องสาวกำลังพัง

หลายคนมักตกใจเมื่อพบว่าตัวเองมีตกขาวผิดปกติ ไม่ว่าจะเป็นปริมาณที่มากขึ้น สีที่เปลี่ยนไป หรือมีกลิ่นไม่พึงประสงค์ โดยเฉพาะเมื่อเกิดอาการคันยุบยิบจนใช้ชีวิตลำบาก อาการเหล่านี้มักไม่ได้เกิดจากความสกปรกอย่างที่หลายคนเข้าใจผิดเสมอไป แต่เกิดจากสมดุลของเชื้อจุลินทรีย์ในช่องคลอดที่เปลี่ยนไปจนทำให้เกิดภาวะโรคพยาธิในช่องคลอดและภาวะช่องคลอดอักเสบจากเชื้อราและแบคทีเรีย ซึ่งถือเป็นปัญหาอันดับต้นๆ ที่คนไข้มักเดินเข้ามาปรึกษาที่คลินิก

ติดเชื้อรา ช่องคลอดอักเสบจนคันไม่หยุด

เชื้อราที่พบบ่อยที่สุดคือแคนดิดา (Candida) ซึ่งตามปกติจะมีอยู่ปริมาณน้อยในช่องคลอด แต่เมื่อไหร่ที่ร่างกายอ่อนแอ เครียด พักผ่อนน้อย หรือมีการใช้ยาปฏิชีวนะต่อเนื่อง เชื้อเหล่านี้จะเพิ่มจำนวนขึ้นอย่างรวดเร็ว อาการเด่นชัดคือตกขาวมีลักษณะเป็นก้อนขาวขุ่นคล้ายคราบนม หรือแป้งเปียก มักมีอาการคันรุนแรงที่บริเวณปากช่องคลอดและอาจมีรอยแดงจากการเกา

ตกขาวกลิ่นคาวปลา สัญญาณเตือนของเชื้อแบคทีเรีย

ภาวะช่องคลอดอักเสบจากแบคทีเรีย (Bacterial Vaginosis) ไม่ใช่โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ในความหมายดั้งเดิม แต่เกิดจากการเสียสมดุลของแบคทีเรียประจำถิ่นที่เคยเป็นมิตรเปลี่ยนมาเป็นโทษ ลักษณะตกขาวมักจะเป็นน้ำๆ สีเทาหรือขาวขุ่น และจุดที่สังเกตได้ชัดคือกลิ่นเหม็นคาวคล้ายปลาเน่า ซึ่งกลิ่นจะชัดเจนขึ้นมากหลังจากมีเพศสัมพันธ์หรือในช่วงที่มีประจำเดือน

ระวังเจ้าพยาธิในช่องคลอด ตัวการเงียบที่ติดต่อได้

สำหรับโรคพยาธิในช่องคลอด (Trichomoniasis) ต่างจากสองแบบแรกตรงที่เป็นโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อย่างชัดเจน เกิดจากเชื้อโปรโตซัวที่ชื่อว่า Trichomonas vaginalis ตกขาวที่เกิดจากเชื้อนี้มักมีสีเหลืองหรือเขียว มีฟองอากาศ และอาจมีกลิ่นเหม็นผิดปกติ คนไข้อาจรู้สึกปวดแสบเวลาปัสสาวะหรือเจ็บเวลาที่มีเพศสัมพันธ์ ที่สำคัญคือหากตรวจพบเชื้อนี้ ทั้งตัวคนไข้และคู่นอนต้องได้รับการรักษาไปพร้อมกันเพื่อไม่ให้เกิดการส่งต่อเชื้อวนกลับมาอีก

เมื่อไหร่ที่ควรหยุดซื้อยาใช้เองแล้วมาหาหมอ

หลายคนเลือกซื้อยาสอดหรือยาฆ่าเชื้อมาใช้เองตามคำแนะนำของเพื่อนหรือเภสัชกร ซึ่งบ่อยครั้งที่การใช้ยาไม่ตรงกับสาเหตุที่แท้จริงกลับทำให้อาการแย่ลงหรือดื้อยา ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจภายในและนำตกขาวไปส่องกล้องดูเชื้อเมื่อมีอาการดังนี้

• ตกขาวมีสีเขียว เหลืองเข้ม หรือมีเลือดปน
• มีอาการแสบร้อนหรือเจ็บอวัยวะเพศอย่างรุนแรง
• มีอาการไข้ร่วมด้วย หรือปวดท้องน้อย
• ใช้ยาที่ซื้อเองแล้วอาการไม่ดีขึ้นภายใน 3-5 วัน

ดูแลสุขภาพอย่างไรให้สมดุลน้องสาวกลับมาแข็งแรง

การป้องกันเริ่มต้นที่การรักษาความสะอาดอย่างพอเหมาะ ไม่ควรสวนล้างช่องคลอดด้วยสบู่หรือน้ำยาล้างจุดซ่อนเร้นที่มีฤทธิ์รุนแรง เพราะจะไปฆ่าแบคทีเรียดีที่ช่วยป้องกันเชื้อโรค ควรเลือกสวมใส่กางเกงชั้นในที่ระบายอากาศได้ดี ไม่รัดแน่นจนเกินไป และหากมีเพศสัมพันธ์ควรสวมถุงยางอนามัยทุกครั้งเพื่อลดความเสี่ยงจากการติดเชื้อทางเพศสัมพันธ์ การดูแลตัวเองจากภายในด้วยการพักผ่อนให้เพียงพอและจัดการความเครียด ก็มีส่วนช่วยให้ภูมิคุ้มกันร่างกายแข็งแรงและลดโอกาสเกิดโรคเหล่านี้ได้ในระยะยาว