เสียงเปลี่ยนไป ไทรอยด์ส่งสัญญาณเตือนหรือเปล่า? ทำความเข้าใจความผิดปกติของต่อมไทรอยด์ที่มีผลต่อเสียง

เสียงแหบ หาย หรือเปลี่ยนไป ส,สัญญาณเตือนที่อาจมาจากคอหอยและต่อมไทรอยด์

หลายคนเวลาเสียงแหบ มักจะนึกถึงอาการเจ็บคอ เป็นหวัด หรือใช้เสียงเยอะเกินไป แต่ถ้าพักเสียงแล้ว อาการก็ยังไม่ดีขึ้นแถมเสียงยังแหบเรื้อรัง วันนี้อยากชวนมาสังเกตอีกหนึ่งสาเหตุใกล้ตัวที่หลายคนมักมองข้าม นั่นคือความผิดปกติของต่อมไทรอยด์ เพราะต่อมนี้อยู่ใกล้กับกล่องเสียงและเส้นประสาทที่ควบคุมการทำงานของเส้นเสียงแบบแนบเนื้อชนิดที่เรียกว่าหายใจรดต้นกันเลยทีเดียว

ตำแหน่งเจ้าปัญหา ทำไมต่อมไทรอยด์โตถึงทำให้เสียงเปลี่ยน?

ลองนึกภาพตามนะครับว่า ต่อมไทรอยด์ของเรามีรูปร่างคล้ายผีเสื้ออยู่ตรงโคนคอส่วนหน้า ด้านหลังของเจ้าต่อมตัวนี้มีเส้นประสาทเส้นเล็กๆ เส้นหนึ่งวิ่งผ่านพาดไปที่กล่องเสียง เส้นประสาทเส้นนี้มีชื่อว่า รีเคอร์เรนต์ ลาริงเจียล เนิร์ฟ (Recurrent Laryngeal Nerve) ทำหน้าที่สั่งการกล้ามเนื้อเส้นเสียงให้ขยับเวลาเราพูดหรือเปล่า เมื่อไหร่ก็ตามที่ต่อมไทรอยด์เกิดโตขึ้น ไม่ว่าจะเป็นจากก้อนเนื้อ ภาวะไทรอยด์เป็นพิษ หรือต่อมไทรอยด์อักเสบ เจ้าก้อนเนื้อเจ้ากรรมนี้อาจไปเบียดหรือกดทับเส้นประสาทเส้นนี้เข้า ส่งผลให้เส้นเสียงข้างนั้นขยับไม่ได้เต็มที่ เสียงของเราจึงแหบพร่า หรือไม่มีพลังเหมือนเดิม

โรคไทรอยด์แบบไหนบ้างที่ชอบเล่นงานเสียงของเรา?

• ก้อนที่ต่อมไทรอยด์: ไม่ว่าจะเป็นก้อนเนื้อธรรมดาหรือก้อนเนื้อร้าย ถังก้อนโตขึ้นในตำแหน่งที่ไม่เป็นใจ ก็พร้อมจะไปเบียดเส้นประสาทเสียงได้เสมอ
• ภาวะไทรอยด์เป็นพิษ: แม้จะไม่ได้กดทับเส้นประสาทโดยตรง แต่บางครั้งต่อมที่บวมโตขึ้นอย่างรวดเร็วก็สร้างปัญหาได้
• การผ่าตัดต่อมไทรอยด์: เคสนี้พบได้หลังการรักษาครับ เพราะในระหว่างการผ่าตัดเอาต่อมไทรอยด์ออก แพทย์ต้องเลาะเนื้อเยื่อใกล้เส้นประสาทเส้นนี้อย่างระมัดระวังที่สุด แต่วิสัญญีหรืออุบัติการณ์เล็กๆ น้อยๆ ก็อาจทำให้เส้นประสาทบวมชั่วคราวและทำให้เสียงแหบหลังผ่าตัดได้

เช็กตัวเองด่วน เสียงแบบนี้ควรไปให้หมอตรวจคอได้แล้ว

ถ้าอาการเสียงแหบไม่ได้มาพร้อมกับอาการหวัด เจ็บคอ หรือไข้ และเป็นอยู่นานเกินสองสัปดาห์โดยไม่ยอมหายเอง ยิ่งถ้าคลำเจอภาวะความผิดปกติของต่อมไทรอยด์ที่บริเวณลำคอ เช่น มีก้อนนูน กลืนลำบาก หายใจติดขัด หรือน้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ ร่วมกับอาการเสียงเปลี่ยน แบบนี้ไม่ควรปล่อยไว้เด็ดขาด ควรรีบมาพบแพทย์เพื่อตรวจอัลตราซาวนด์และส่องกล้องดูการทำงานของเส้นเสียงให้แน่ชัด

วิธีรักษาเมื่อเสียงเปลี่ยนจากต่อมไทรอยด์

การรักษาจะขึ้นอยู่กับต้นเหตุของโรคครับ หากพบว่าเป็นก้อนเนื้อที่ต้องผ่าตัด ศัลยแพทย์ปัจจุบันมักใช้เครื่องมือตรวจติดตามเส้นประสาทระหว่างผ่าตัดเพื่อลดความเสี่ยง แต่ถ้าเป็นก้อนเนื้อธรรมดาและยังไม่ใหญ่มาก แพทย์อาจแค่นัดติดตามอาการอย่างใกล้ชิด ส่วนใครที่ผ่าตัดแล้วมีอาการเสียงแหบจากเส้นประสาทช้ำ ส่วนใหญ่ร่างกายจะค่อยๆ ฟื้นตัวได้เองภายในไม่กี่เดือน ร่วมกับการทำนักอรรถบำบัดเพื่อฝึกการใช้เสียงครับ