ตื่นมาก็เพลีย คลื่นไส้ตลอดวัน: อาการอ่อนเพลียเรื้อรังและคลื่นไส้เตือนอะไรเรา?

หลายคนเดินเข้ามานั่งที่ห้องตรวจแล้วบอกหมอด้วยแววตาที่เหนื่อยล้าว่า ช่วงนี้ใช้ชีวิตยากเหลือเกิน ตื่นมาก็ไม่สดชื่น ร่างกายเหมือนแบกหินไว้ตลอดเวลาแถมยังมีอาการคลื่นไส้อยากจะอาเจียนอยู่เรื่อยๆ ทั้งที่ไม่ได้กินอะไรผิดสำแดง อาการแบบนี้ไม่ใช่แค่ความเหนื่อยจากการทำงานหนักธรรมดา แต่มันคือสัญญาณเตือนจากร่างกายที่กำลังฟ้องว่ามีบางอย่างผิดปกติซ่อนอยู่

เหนื่อยเรื้อรังแถมพะอืดพะอม มันเกิดจากอะไรกันแน่?

ในทางการแพทย์ อาการอ่อนเพลียเรื้อรังและคลื่นไส้มักไม่ได้มาจากสาเหตุเดียว แต่เป็นผลลัพธ์ที่ร่างกายส่งเสียงร้องขอความช่วยเหลือ เมื่อพลังงานในเซลล์ลดลง ระบบย่อยอาหารและการทำงานของอวัยวะภายในก็รวนตามไปด้วย ทำให้เรารู้สึกหมดแรง พะอืดพะอม เวียนหัว และใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างยากลำบาก

เช็กลิสต์โรคแอบแฝง เมื่ออาการเพลียและคลื่นไส้มาเยือนพร้อมกัน

เวลาที่คนไข้มีอาการเหล่านี้ หมอมักจะชวนคุยและตรวจเช็กโรคที่พบบ่อยเหล่านี้ เพื่อหาต้นตอที่แท้จริง

• ภาวะฮอร์โมนต่อมหมวกไตล้า: เกิดจากความเครียดสะสมเป็นเวลานาน ทำให้ร่างกายหลั่งฮอร์โมนคอร์ติซอลผิดปกติ ส่งผลให้ตื่นมาแล้วไม่สดชื่น เพลียทั้งวัน และมักมีอาการคลื่นไส้ร่วมด้วยเวลาท้องว่าง
• ปัญหาจากระบบทางเดินอาหารและตับ: เช่น โรคกระเพาะอาหารอักเสบ กรดไหลย้อน หรือภาวะไขมันพอกตับ ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อการย่อยอาหาร ทำให้แน่นท้อง คลื่นไส้ และดึงพลังงานในร่างกายไปใช้จนหมด
• ภาวะโลหิตจางหรือขาดสารอาหาร: โดยเฉพาะคนที่กินน้อย นอนน้อย หรือเป็นประจำเดือนมามาก ทำให้ร่างกายขาดธาตุเหล็กหรือวิตามินบี ส่งผลให้เลือดไปเลี้ยงสมองและเนื้อเยื่อไม่พอ เกิดอาการอ่อนเพลียและเวียนหัวคลื่นไส้ได้ง่าย
• โรคต่อมไทรอยด์ทำงานผิดปกติ: ไม่ว่าจะเป็นไทรอยด์ต่ำที่ทำให้ระบบเผาผลาญช้าลง รู้สึกหนาวง่าย อ่อนเพลีย น้ำหนักขึ้น และระบบขับถ่ายรวน

ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอย่างไรให้หายจากอาการเพลียและคลื่นไส้เรื้อรัง

การแก้ปัญหาที่ยั่งยืนไม่ใช่แค่การกินยาแก้คลื่นไส้แล้วจบไป แต่เราต้องฟื้นฟูร่างกายจากข้างใน เริ่มต้นง่ายๆ ได้ด้วยตัวเองดังนี้

• จัดระเบียบการนอนหลับใหม่: เข้านอนให้เป็นเวลาและนอนให้สนิทอย่างน้อย 7-8 ชั่วโมง เพื่อให้โกรทฮอร์โมนหลั่งออกมาซ่อมแซมร่างกาย
• เปลี่ยนวิธีเลือกกินอาหาร: เลี่ยงอาหารมัน อาหารรสจัด หรือมื้อใหญ่เกินไปที่ย่อยยาก ลองแบ่งกินเป็นมื้อเล็กๆ 4-5 มื้อต่อวัน เพื่อไม่ให้กระเพาะทำงานหนักและลดอาการพะอืดพะอม
• ดื่มน้ำเปล่าให้เพียงพอ: ภาวะขาดน้ำคือนักฆ่าเงียบที่ทำให้เราเพลียและเวียนหัวได้ง่ายมาก จิบบ่อยๆ ระหว่างวันช่วยได้เยอะ
• จัดการความเครียดในชีวิตประจำวัน: หาเวลาพักสมอง เดินเล่น หรือฝึกหายใจลึกๆ เพื่อลดภาระของระบบประสาทอัตโนมัติ

อาการแบบไหนที่ปล่อยไว้ไม่ได้ ต้องมาให้หมอตรวจละเอียด

ถ้าปรับพฤติกรรมแล้วอาการยังไม่ดีขึ้น หรือมีสัญญาณเตือนเหล่านี้ร่วมด้วย แนะนำว่าควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจเลือดหรือตรวจวินิจฉัยเพิ่มเติมทันที

• น้ำหนักลดลงฮวบฮาบโดยไม่ได้ตั้งใจ
• มีอาการปวดท้องรุนแรง อาเจียนเป็นเลือด หรือถ่ายอุจจาระดำ
• อ่อนเพลียจนลุกไม่ไหว สมองตื้อคิดอะไรไม่ออกเลย
• มีไข้ต่ำๆ เรื้อรัง หรือมีก้อนเนื้อผิดปกติที่บริเวณต่างๆ ของร่างกาย

อาการอ่อนเพลียเรื้อรังและคลื่นไส้ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และไม่ควรทนอยู่กับมันจนชินชา การหาสาเหตุให้เจอตั้งแต่เนิ่นๆ จะช่วยให้เรากลับมามีพลังและคุณภาพชีวิตที่ดีได้อีกครั้งครับ