ตื่นมาก็เหนื่อยแถมคลื่นไส้ตลอดเวลา: เจาะลึกอาการอ่อนเพลียเรื้อรังและคลื่นไส้ที่ปล่อยไว้ไม่ได้

หลายคนที่เดินเข้ามาปรึกษาที่ห้องตรวจมักจะเริ่มต้นด้วยประโยคทำทำนองว่า รู้สึกเหมือนแบตเตอรี่ในตัวหมดเกลี้ยงตั้งแต่ตื่นนอน ต่อให้พักผ่อนเต็มอิ่มแค่ไหนก็ยังเพลีย ยิ่งไปกว่านั้นยังมีอาการคลื่นไส้พะอืดพะอมร่วมด้วยเกือบตลอดทั้งวัน อาการเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องปกติของการอดนอนทั่วไป แต่ร่างกายกำลังส่งสัญญาณเตือนบางอย่างที่ซ่อนอยู่

เหนื่อยเรื้อรังแถมคลื่นไส้ เกิดจากอะไรกันแน่?

อาการอ่อนเพลียเรื้อรังและคลื่นไส้ มักไม่ได้มาจากโรคใดโรคหนึ่งโดยตรง แต่อาจเป็นผลพวงจากระบบในร่างกายที่กำลังรวน ไม่ว่าจะเป็นระบบย่อยอาหาร ระบบฮอร์โมน หรือแม้แต่ความเครียดสะสมที่ดึงเอาพลังงานทั้งหมดไปจนเราหมดแรง

โรคและภาวะแฝงที่ชอบทำให้เพลียร่วมกับพะอืดพะอม

เมื่อตรวจลึกลงไปในกลุ่มอาการนี้ หมอมักจะพบสาเหตุที่พบบ่อยอยู่ไม่กี่กลุ่ม ซึ่งการแยกแยะแต่ละแบบช่วยให้เราหาทางแก้ได้อย่างตรงจุด

ปัญหาจากระบบย่อยอาหารและกระเพาะ

โรคร้ายใกล้ตัวอย่างกระเพาะอาหารอักเสบ กรดไหลย้อน หรือภาวะลำไส้แปรปรวน มักทำให้ระบบการดูดซึมอาหารพัง เมื่อร่างกายได้รับสารอาหารไม่เพียงพอ แถมยังมีอาการคลื่นไส้กินอะไรไม่ลง พลังงานจึงหดหายกลายเป็นความอ่อนเพลียเรื้อรังตามมา

ความผิดปกติของฮอร์โมนและต่อมไร้ท่อ

ต่อมหมวกไตล้า (Adrenal Fatigue) หรือภาวะไทรอยด์ทำงานต่ำ เป็นอีกหนึ่งตัวการสำคัญ สองภาวะนี้ทำให้ระบบเผาผลาญพังทลาย ส่งผลให้ความดันโลหิตต่ำ รู้สึกเหนื่อยล้าไร้เรี่ยวแรง และมักมีอาการคลื่นไส้วิงเวียนร่วมด้วยเสมอ

ความเครียดสะสมและปัญหาการนอนหลับ

สมองที่เครียดตลอดเวลาจะหลั่งฮอร์โมนความเครียดออกมามากเกินไป ทำให้วงจรการนอนหลับเสีย แม้จะนอนหลับตาแต่สมองไม่ยอมพักผ่อน ตื่นมาจึงเพลียหนักมาก และความเครียดยังส่งตรงไปยังกระเพาะอาหารทำให้รู้สึกคลื่นไส้ได้ง่ายอีกด้วย

ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอย่างไรให้ร่างกายกลับมามีแรง

การรักษาอาการอ่อนเพลียเรื้อรังและคลื่นไส้ต้องอาศัยความเข้าใจและการปรับตัวในชีวิตประจำวัน ไม่ใช่แค่การกินยาแก้คลื่นไส้หรือวิตามินเสริมเพียงอย่างเดียว

• จัดระเบียบมื้ออาหารใหม่: แบ่งอาหารเป็นมื้อเล็กๆ แต่กินบ่อยขึ้น เพื่อไม่ให้กระเพาะทำงานหนักเกินไปและช่วยลดอาการคลื่นไส้
• เลือกอาหารที่ย่อยง่าย: หลีกเลี่ยงอาหารมันจัดหรือเผ็ดจัดที่กระตุ้นให้คลื่นไส้ และเน้นโปรตีนดีเพื่อให้ร่างกายค่อยๆ ดึงพลังงานไปใช้
• นอนหลับให้มีคุณภาพ: เข้านอนและตื่นให้เป็นเวลา หลีกเลี่ยงหน้าจอก่อนนอนเพื่อฟื้นฟูระบบประสาท

สัญญาณเตือนแบบไหนที่ควรมาพบแพทย์ทันที

หากอาการอ่อนเพลียเรื้อรังและคลื่นไส้เริ่มรบกวนชีวิตประจำวัน หรือมีอาการร่วมอื่นๆ เช่น น้ำหนักลดฮวบโดยไม่ทราบสาเหตุ ปวดท้องรุนแรง อาเจียนเป็นเลือด หรือมีไข้ต่ำๆ ร่วมด้วย ควรรีบมาตรวจเลือดและตรวจร่างกายอย่างละเอียดเพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง อย่าปล่อยทิ้งไว้จนเรื้อรัง