ภาวะหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลันในเด็กเล็ก: รับมืออย่างไรเมื่อลูกหายใจเหนื่อยหอบ

ลูกหายใจเสียงครืดคราดและเหนื่อยหอบ เป็นสัญญาณของภาวะหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลันในเด็กเล็กหรือไม่

ช่วงที่อากาศเปลี่ยนหรือมีไข้หวัดระบาด พ่อแม่หลายคนมักกังวลเมื่อเห็นลูกตัวเล็กๆ มีอาการหายใจเร็ว หายใจแรงจนอกบุ๋ม หรือมีเสียงครืดคราดในคอ อาการเหล่านี้อาจเป็นสัญญาณเตือนของ ภาวะหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลันในเด็กเล็ก หรือที่เรียกกันว่าโรค RSV ซึ่งเป็นภาวะที่หลอดลมส่วนปลายขนาดเล็กเกิดการอักเสบจนบวมและมีเสมหะเข้าไปอุดกั้น ทำให้ลูกน้อยหายใจลำบากกว่าปกติ

ทำไมเด็กเล็กถึงเสี่ยงต่อภาวะนี้มากกว่าผู้ใหญ่

เนื่องจากโครงสร้างทางเดินหายใจของเด็กเล็ก โดยเฉพาะทารกที่มีอายุต่ำกว่า 2 ปี ยังมีขนาดเล็กมาก เมื่อเชื้อไวรัสเข้าไปทำให้เกิดการอักเสบ หลอดลมฝอยที่เล็กอยู่แล้วจึงบวมขึ้นได้ง่ายและรวดเร็ว บวกกับมีเสมหะเหนียวข้นมาสะสม ทำให้ลมผ่านเข้าออกได้ยาก ลูกจึงต้องใช้แรงในการหายใจมากกว่าปกติ จนเกิดอาการเหนื่อยหอบในที่สุด

สังเกตอาการลูกรักแบบไหนที่เข้าข่ายต้องเฝ้าระวัง

อาการเริ่มแรกมักดูเหมือนไข้หวัดธรรมดา คือมีน้ำมูกไหล ไอ และอาจมีไข้ต่ำๆ แต่สิ่งที่พ่อแม่ต้องคอยสังเกตอย่างใกล้ชิดคือ:

• ลูกหายใจเร็วขึ้นอย่างเห็นได้ชัด บางรายมีเสียงหายใจวี๊ดๆ
• จมูกบานเวลาหายใจ หรือมีร่องใต้ซี่โครงหรือบริเวณคอหอยบุ๋มลงไปขณะหายใจเข้า
• ลูกดูเพลีย กินนมได้น้อยลง หรือดูดนมแล้วต้องหยุดพักบ่อย
• มีอาการซึมลง หรือกระสับกระส่ายผิดปกติ

เมื่อไหร่ที่ควรพาไปพบคุณหมอทันที

หากพบว่าลูกมีอาการดังต่อไปนี้ อย่ารอช้าให้รีบพามาตรวจที่โรงพยาบาลโดยด่วน:

• ริมฝีปากหรือปลายนิ้วเริ่มมีสีคล้ำ เขียว หรือม่วง ซึ่งแสดงถึงภาวะขาดออกซิเจน
• ลูกหายใจหอบแรงมากจนสังเกตเห็นหน้าอกบุ๋มชัดเจน
• ลูกไม่สามารถกินนมหรือน้ำได้เลย เนื่องจากเหนื่อยจากการหายใจ
• มีอาการซึม ปลุกตื่นยาก หรือดูหมดเรี่ยวแรง

วิธีดูแลลูกที่บ้านให้ปลอดภัยและลดความเสี่ยง

สำหรับการรักษา ภาวะหลอดลมฝอยอักเสบเฉียบพลันในเด็กเล็ก หลักใหญ่ใจความคือการประคับประคองอาการไปจนกว่าร่างกายจะกำจัดเชื้อไวรัสออกไปได้เอง โดยการดูแลที่บ้านทำได้ดังนี้:

• จัดท่านอนให้ลูกสบายที่สุด อาจใช้วิธีหนุนศีรษะให้สูงขึ้นเล็กน้อยเพื่อช่วยให้หายใจได้สะดวกขึ้น
• หมั่นล้างจมูกด้วยน้ำเกลือเพื่อช่วยกำจัดน้ำมูกและเสมหะที่อุดกั้นทางเดินหายใจ
• ให้ลูกดื่มนมหรือน้ำในปริมาณที่เหมาะสม เพื่อป้องกันภาวะขาดน้ำและช่วยให้เสมหะไม่เหนียวข้นจนเกินไป
• รักษาความสะอาด หมั่นล้างมือบ่อยๆ และแยกของใช้ของลูก เพื่อป้องกันการแพร่กระจายเชื้อไปยังสมาชิกคนอื่นในครอบครัว